Hoofdmenu openen

Wijzigingen

31 bytes toegevoegd, 3 jaar geleden
k
Literatuur >> link naarNobelprijs voor de Literatuur met AWB
| nationaliteit = [[Duits]]e, vanaf [[1945]] [[Verenigde Staten|Amerikaanse]]
| plaatsvanoverlijden = [[Zürich (stad)|Zürich]], [[Zwitserland]]
| typeprijs = [[Nobelprijs voor de Literatuur|Literatuur]]
| jaar = 1929
| reden = Met name voor de "Buddenbrooks"
 
=== Huwelijk en kinderen ===
Na het succes van ''Buddenbrooks'' vestigde Thomas Mann zich definitief in [[München]]. In 1905 huwde hij, ondanks homoseksuele neigingen, Katharina Hedwig „Katia“ Pringsheim (1883–1980), dochter van een hoogleraar wiskunde en een bekend Wagneriaan. Hij koos daarmee voor een ordelijk en min of meer burgerlijk leven, waarbij Katia vooral de zakelijke kant voor haar rekening zou nemen. Later zou hij over haar schrijven als "de vrouw die mijn leven deelt, dat voor alles geduld eisende, maar gemakkelijk te ontkrachten en te ontregelen leven, waarvan ik niet weet hoe het zich zonder de teder-energieke bijstand van deze buitengewone gezellin staande zou hebben gehouden". <ref>Cf. Schröter, blz. 91.</ref>
 
Thomas en Katia kregen zes kinderen, van wie er velen zelf een bekend schrijver of wetenschapper werden.
 
=== Naar Amerika, Doctor Faustus, terugkeer naar Europa ===
Eind 1938 vertrok Thomas Mann met zijn vrouw en dochter Elisabeth naar de [[Verenigde Staten]]. Later voegde ook Erika zich bij hen. Toen hem bij aankomst werd gevraagd of het hem zwaar viel zo ver van Duitsland te moeten leven antwoordde hij met de gevleugelde zinsnede: "Het is moeilijk te dragen, maar <…> waar ik ben is Duitsland. Ik draag de Duitse cultuur in mij". Aanvankelijk vestigde hij zich in [[New York (staat)|New York]], waar hij doceerde aan [[Princeton-universiteit|Princeton-university]], twee jaar later ging hij naar [[Californië]]. In 1944 verwierf hij het Amerikaans [[naturalisatie|staatsburgerschap]].
 
Vanaf eind jaren dertig had Mann zich, mede onder druk van zijn dochter Erika<ref>Thomas Mann had zijn leven lang een sterke emotionele en intellectuele band met Erika, die later ook een boek met herinneringen aan haar vader zou publiceren: ''Mijn vader de tovenaar''. Een ommekeer in Manns opstelling ten opzichte van het nazisme kwam in 1936, toen Erika hem naar aanleiding van een protest van Thomas tegen de emigrant Schwarzschild schreef het moeilijk te vinden hem ooit nog onder ogen te komen. Cf Reich-Ranicki, blz. 153-154.</ref>, publiekelijk ontwikkeld tot een energiek [[antifascisme|antifascist]] en sprak zich onder meer "met schaamte en walging" uit tegen de [[Verdrag van München]] in 1938. Hij speelde deze rol met verve<ref>Mann-kenner [[Marcel Reich-Ranicki]] verweet Mann wel met deze rol en positie te koketteren: "hij maakt van zijn eigen persoon en van zijn eigen rol in de openbaarheid het centrale motief van zijn politieke meningen". Zie ''Thomas Mann & de zijnen", blz. 38.</ref> en kreeg wereldwijd bekendheid als de Duitser "die de goede kant koos". In een hele reeks toespraken en radiovoordrachten<ref>In 1942 verzorgde hij een bekend geworden reeks van 25 radio-uitzendingen voor Duitsland onder de titel "Deutsche Hörer!"</ref> stelde hij het "andere Duitsland" (klassiek, filosofisch) tegenover het nationaalsocialisme.<ref>Hetgeen niet wegnam dat hij na de oorlog altijd sceptisch bleef over een mogelijke heropvoeding van Duitsland, alsook over het perspectief van een blijvende vrede.</ref> Deze houding bereikt in literaire zin haar hoogtepunt in een analyse van de fascistisch-demonische trekken van de Duitse aard in zijn roman ''[[Doctor Faustus]]'' (verschenen in 1947). In deze filosofische roman over de fictieve demonische componist Adrian Leverkühn, verkent Mann het idee dat toewijding aan de kunst kan verworden tot een contract met de duivel, waarmee hij zich tevens rekenschap tracht te geven van de romantisch-muzikale, maar tegelijkertijd nihilistische factoren binnen de Duitse traditie. In Doctor Faustus geeft Thomas Mann ook eens te meer blijk van zijn grote kennis van klassieke muziek.
* {{de}} [http://www.thomasmann.de/thomasmann/home/ Thomas Mann website Fischer Verlag]
* {{de}} [http://www.literaturlexikon-online.de/02_TM-Figurenlexikon/index.html Thomas-Mann-Figurenlexikon von Eva D. Becker] Figurenlexikon van romans en verhalen van Thomas Mann
* {{nl}} [http://www.duitslandweb.nl/naslagwerk/Literatuur/Nobelprijswinnaars/Thomas+Mann+%281929%29.html Portret van Nobelprijswinnaar Thomas Mann]
 
{{Appendix|2=
13.508

bewerkingen