Lycopeen: verschil tussen versies

142 bytes verwijderd ,  5 jaar geleden
Informatie toegevoegd
(Informatie toegevoegd)
Labels: Bewerking via mobiel Bewerking via mobiele website
| afbeelding1 = Lycopene.svg
| onderschrift1 = Structuur van lycopeen
| afbeelding2 = Lycopeneafopene powder.jpg
| onderschrift2 = Lycopeenpoeder
| afbeelding3 =
| IUPAC = (6E,8E,10E,12E,14E,16E,18E, 20E,22E,24E,26E)-2,6,10,14,19,23,27,31-octamethyldotriaconta-2,6,8,10, 12,14,16,18,20,22,24,26,30-tridecaeen
| AndereNamen = ψ,ψ-caroteen; all-''trans''-lycopeen
| CASAS = 502-65-8
| EINECS = 207-949-1
| EG =
| Aggregatie= vast
| Kleur = dieprood
| Dichtheideid =
| Molgewicht = 536,873
| Smeltpunt = 173
}}
 
'''Lycopeen''' is een helderrood [[carotenoïde]] dat in [[tomaat]] en andere rode [[fruit|vruchten]], zoals [[watermeloen]] en [[rosa canina|rozenbottel]]s, zit. Het is het meest voorkomende carotenoïde in het menselijk lichaam. De naam is afkomstig van deafkomse [[wetenschappelijke naam]] voor tomaat ''Lycopersicon esculentum''. Echter de hoogste concentratie van lycopeeneen zit niet in tomaat maar in [[watermeloen]].
 
Lycopeen wordt ook gebruikt voor het kleuren van voedingsmiddelen, zoals soepen en heeft het [[E-nummer]] E160d.
Lycopeen is niet in water oplosbaar en geeft vlekken op elk poreus materiaal en op materialen van plastic. Verse lycopeenvlekken zijn echter wel makkelijk uit kleren te verwijderen.
 
De helderrode kleur van lycopeen ontstaat door de vele geconjugeerde dubbele bindingen, die [[chromofoor|chromoforen]] genoemd worden. Elke dubbele binding vermindert de energie die nodig is om elektronen op een hoger energie-niveauenau te brengen. Hierdoor absorbeert lycopeen een groot deel van het [[zichtbaar licht|zichtbare licht]] en kleurt daarom rood.
 
Bij [[oxidatie]], door chloor of zuren, of [[Reductie (scheikunde)|reductie]] verliest lycopeen de rode kleur, omdat de dubbele bindingen dan verbroken worden.
 
In 2009 heeft de [[Europese Commissie]] lycopeen ook toegelaten als voedselingrediënt (dus niet louter als kleurstof)<ref>[http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2009:106:0055:0059:NL:PDF Beschikking van de Commissie van 23 april 2009 tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van lycopeen als nieuw voedselingrediënt.] Publicatieblad L106 van 28 april 2009</ref>. Het mag o.a. gebruikt worden in [[sportdrank]]en, vetten en [[dressing]]s, en [[voedingssupplement]]en. Het gaat specifiek over synthetisch lycopeen dat door [[BASF (chemieconcern)|BASF]] wordt geproduceerd.
 
Lycopeen van natuurlijke oorsprong (uit tomaten geïsoleerd) werd vóór 1997 al gebruikt in voedingsmiddelen binnen Europa, valtlt zodoende niet onder deze verordening 258/97 (betreffende nieuwe voedingsmiddelen en nieuwe voedselingrediënten) en mag daarom als voedselingrediënt gebruikt (blijven) worden.
 
Lycopeen wordt ook verkregen door [[fermentatie]] van bepaalde stammen van ''Blakeslea trispora'', een [[Schimmels|schimmel]] uit de orde ''[[Mucorales]]''<ref>[http://www.google.com/patents?id=dft0AAAAEBAJ U.S. Patent 3097146, "Process for lycopene production" van 9 juli 1963 aan Miles Laboratories, Inc.]</ref>.
 
==Fysiologische werking==