Elisabeth Charlotte van de Palts (1652-1722): verschil tussen versies

k
Invulling parameters sjabloon
k (Invulling parameters sjabloon)
[[Bestand:Charlotte-Élisabeth_in_Beieren.jpg|thumb|right|205px|Charlotte-Élisabeth in Beieren; door [[Hyacinthe Rigaud]]]]
[[FileBestand:Arms of Élisabeth Charlotte of the Palatinate, Princess Palatine as Duchess of Orléans.png|right|200px]]
[[FileBestand:De Anekdoten vom Französischen Hofe (Liselotte von der Pfalz) 391.jpg|thumb|200px|left|<center>''Anekdoten vom Französischen Hofe'', 1789.</center>]]
'''Elisabeth Charlotte (''Liselotte'') van de Palts''' ([[Heidelberg (Duitsland)|Heidelberg]], [[27 mei]] [[1652]] - [[Saint-Cloud]], [[9 oktober]] of [[8 december]] [[1722]]), (correct: prinses Elisabeth Charlotte, paltsgravin bij de Rijn{{bronBron?||2=2014|3=11|4=21}}), prinses in Beieren, hertogin van Orléans, was een Duitse prinses die door haar huwelijk met [[Filips van Orléans (1640-1701)|Filips, de hertog van Orléans]] de schoonzuster werd van [[Lodewijk XIV van Frankrijk|Lodewijk XIV]]. Zij werd geboren als dochter van [[Karel I Lodewijk van de Palts|Karel I Lodewijk]], [[keurvorst]] van de [[Paltsgraafschap aan de Rijn|Palts]], en [[Charlotte van Hessen-Kassel]].
 
Via de zuster van haar vader, was Elisabeth Charlotte een volle nicht van [[George I van Groot-Brittannië]]; haar grootvader was keurvorst [[Frederik V van de Palts]] zoon van [[Louise Juliana van Nassau]], de oudste dochter van [[Willem van Oranje]] en [[Charlotte de Bourbon]]. Via de moeder van haar moeder, [[Amalia Elisabeth van Hanau-Münzenberg]], was zij eveneens verwant aan de [[Huis Oranje-Nassau|Oranjes]]. Amalia Elisabeth was namelijk een dochter van [[Catharina Belgica van Nassau]], een dochter van [[Willem van Oranje]].
 
Elisabeth Charlotte werd in 1671 om politieke redenen uitgehuwelijkt aan de broer van de Franse koning, die zijn eerste echtgenote, [[Henriëtta Anne van Engeland]], verloren had onder dubieuze omstandigheden, maar die als broer van de koning echter de dynastieke plicht had om voor afstamming te zorgen. Het Franse Hof had zijn oog laten vallen op de dochter van Karel I Lodewijk van de Palts. Al gauw werd Elisabeth uitgehuwelijkt aan de oudere [[Filips van Orléans (1640-1701)|Filips I van Orléans]]. Daarvoor diende ze haar protestantse [[Religie|geloof]] af te zweren en zich te bekeren tot het rooms-katholieke geloof.
 
Als schoonzus van de koning werd zij aan het hof ''[[Madame]]'' genoemd. Deze aanspreektitel, altijd zonder voornaam of titel, was het voorrecht van de schoonzuster des konings, de echtgenote van ''[[Monsieur]]''.
:''Ik kan u alleen maar zeggen dat Monsieur de beste man ter wereld is, we hebben een heel goede verstandhouding.''
 
[[Bestand:Liselotte von der pfalz other.jpg|thumb|right|200px|Elisabeth Charlotte op jonge leeftijd]]
De homoseksuele geaardheid van Filips veroorzaakte echter problemen. Ondanks Filips' geaardheid schonk de prinses hem drie kinderen.
 
* Alexander Lodewijk van Orléans (1673–1676)
* [[Filips van Orléans (1674-1723)]]; regent
* [[Elisabeth Charlotte van Orléans]] (1676-1744), huwde met [[Leopold van Lotharingen]]
 
Zelf zou zij grootmoeder worden van [[keizer Frans I Stefan|Frans Stefan van Lotharingen]] en overgrootmoeder van koningin [[Marie Antoinette van Oostenrijk]].
 
Dankzij haar correspondentie met haar tante [[Sophia van de Palts]], is er een gedetailleerd beeld te schetsen van het dagelijkse leven aan het hof van Versailles. Deze al in de achttiende eeuw gepubliceerde brieven (ca. 60.000) bevatten een schat aan informatie. Haar kleurrijke levensstijl en vreemde afkomst wekten afkeer bij de meeste hovelingen. In haar brieven trekt ze fel van leer tegen haar aartsvijand [[madame de Maintenon]], die ze de "oude sloerie" noemt en beschrijft als de "duivel in persoon".
 
Toen haar zwager Lodewijk XIV stierf, werd haar zoon regent van Frankrijk, waardoor ze alsnog eerste dame van Frankrijk werd. In 1722, op weg naar Reims voor de kroning en zalving van Lodewijk XV, voelde ze haar eigen einde naderen.
== Bibliografie ==
* ''Liselotte van de Palts'', Arlette Lebrige; Hadewyck.
{{commonsCommons|Lieselotte von der Pfalz}}
 
[[Categorie:Huis Palts-Simmern]]