Meervoud (Nederlands): verschil tussen versies

1.571 bytes toegevoegd ,  17 jaar geleden
geen bewerkingssamenvatting
Het begrip '''meervoud''' of '''pluralis''' verwijst in de [[taalkunde]] naar een van de volgende eigenschappen:
'''Meervoud''' is de taalkundige term voor de verbuigingen van een [[woord]] (bij voorbeeld [[zelfstandig naamwoord]] of [[werkwoord]]) die bedoeld zijn om het woord te laten slaan op meer dan één onderwerp.
 
* bij zelfstandignaamwoordgroepen: de vormkenmerken die aangeven dat het betreffende naamwoord op meer dan één zaak betrekking heeft.
In de [[Nederlands]]e taal bestaan alleen meervoud en het tegendeel: [[enkelvoud]]. Sommige talen hebben meer vormen, zoals een ''tweevoud'' in [[Bijbel]]s [[Hebreeuws]]. Niet alle talen gebruiken enkelvouds- en meervoudsvormen op dezelfde manier; bijvoorbeeld het [[Japans]] gebruikt voor werkwoorden zulke vormen niet.
:Als voorbeeld: in de naamwoordgroep ''de beesten'' worden de vorm van het [[lidwoord]] (''de'' in plaats van ''het'') en het [[zelfstandig naamwoord]] (''beesten'' met de uitgang ''-en'') bepaald door het verwijzen naar meer dan één beest. We zeggen van deze woordgroepen dat ze in het meervoud staan.
* bij met een zelfstandignaamwoordgroep [[congruentie|congruerende]] woordgroepen: de vormkenmerken die aangeven dat de zelfstandignaamwoordgroep waarmee de woordgroep congrueert op meer dan één zaak betrekking heeft.
:Als voorbeeld: in de zin ''De zeer kleine beesten grazen'' worden de vorm van de [[bijvoeglijke bepaling]] ''zeer kleine'' (met de uitgang ''-e'') en die van het [[gezegde]] (''grazen'' met de uitgang ''-en'') bepaald door het verwijzen naar meer dan één beest.
* als betekenisaspect: het verwijzen van een zelfstandignaamwoordgroep naar meer dan één zaak.
 
Sommige zelfstandige naamwoorden komenkunnen alleenwat het vormaspect betreft uitsluitend in het meervoud voorstaan. DitWoordgroepen wordtdie met een dergelijk [[plurale tantum]] genoemd.congrueren Voorbeeldenkrijgen zijnook de woordenvormkenmerken van het meervoud. Of ze ook een meervoudige betekenis krijgen, is niet altijd makkelijk na te gaan. ''[[zemelenNederlands]]e voorbeelden zijn: ''zemelen'', ''[[hersenen]]'', ''personalia'' en ''onkosten''.
 
De term die wordt gebruikt voor het aantal zaken waarnaar een zelfstandignaamwoordgroep verwijst, of voor de vormkenmerken die zo'n groep of ermee congruerende woordgroepen bezitten, is [[getal]]. Het [[Nederlands]] kent slechts twee getalswaarden: meervoud en [[enkelvoud]]. Er zijn evenwel talen met een fijnmaziger onderscheid. Zo beschikken het [[Hebreeuws]] en [[Noordfries]] over een '''tweevoud''' of [[dualis]], een betekenisaspect/vormkenmerk dat hoort bij een verwijzing naar twee zaken.
 
Het gebruik van getal in verschillende talen vertoont veel variatie. Zo kent het [[Indonesisch]] slechts een kleine groep zelfstandige naamwoorden die in het meervoud kunnen staan en hebben het [[Japans]] en de Scandinavische talen geen meervoudskenmerken op werkwoorden.
 
==Externe link==
Anonieme gebruiker