Bemuurde Weerd: verschil tussen versies

94 bytes verwijderd ,  8 jaar geleden
geen bewerkingssamenvatting
(Sjabloon:Navigatie straten Utrecht Centrum)
Geen bewerkingssamenvatting
[[Bestand:Bemuurde Weerd in 1572 map in Braun and Hogenberg book Civitates Orbis Terrarum .jpg|thumb|De Bemuurde Weerd als voorstad op een stadsplattegrond uit 1569 (oost ligt boven). De tekenaar laat overigens in tegenstelling tot de andere stadsplattegronden uit die tijd geen volledige omgrachting van de voorstad zien]]
[[Bestand:Voetgangersbrug Weerdsluis Utrecht.jpg|thumb|Gezicht op de [[Weerdsluis]] en de huizen aan de Bemuurde Weerd WZ]]
[[Bestand: Bemuurde Weerd.png|thumb|left|330px|De gerechten Bemuurde Weerd en Nieuwe Weerd.]]
 
De '''Bemuurde Weerd''' is een rond 1300 ontstane [[voorstad]] van de [[Nederland]]se stad [[Utrecht (stad)|Utrecht]]. Vandaag de dag is de Bemuurde Weerd door stadsuitbreidingen geen voorstad meer, maar de naam is blijven bestaan als straatnaam.
 
==Geschiedenis==
Om het waterpeil in de stad beter te kunnen regelen werd rond 1300 net buiten de noordzijde van de stad een [[Sluis (waterbouwkunde)|sluis]] (de [[Weerdsluis]]) aangebracht. Via deze sluis sloten de rivier de [[Utrechtse Vecht|Vecht]] en de Utrechtse grachten, zoals de [[Stadsbuitengracht]], op elkaar aan. Om de sluis ontstond een voorstad die rond 1330 [[stadsmuur|ommuurd]] werd, en omgracht. De toegang tot de [[Binnenstad (Utrecht)|stad]] verliep via de noordelijke [[stadspoort]] ([[Weerdpoort]]). De Bemuurde Weerd viel als [[Stadsvrijheid van Utrecht|buitengerecht binnen de stadsvrijheid]].<ref>Het had onder meer een eigen schout en een rechtbank die hier de lagere rechtspraak uitvoerde.</ref>.
 
De voorstad kende al vanaf het begin veel bedrijvigheid onder meer doordat vanwege [[stadsbrand|brandgevaar]] [[Pottenbakken|aardewerkindustrie]] vanuit de [[Binnenstad (Utrecht)|binnenstad]] hier gevestigd werd. De transportmogelijkheden en de vindplaatsen van [[rivierklei]] als grondstof en [[Turf (brandstof)|turf]] als brandstof voor deze ambachten waren gunstig. Een extra stimulans was dat na het uitbreken van meerdere [[stadsbrand]]en voor de binnenstad gedeeltelijk over werd gegaan op de [[verstening (bouwkunde)|verstening]] van de huizen. Vanaf 1398 diende echter de brandgevaarlijke bedrijvigheid te vertrekken uit deze voorstad en vestigde zich noordelijker. De ommuurde voorstad kende aan de noordoostzijde het [[Zwarte Water (Utrecht)|Zwarte Water]] als gracht met aansluitend aan de oostzijde de [[Oosterstroom]]. Het knooppunt van deze waterwegen was aan de binnenzijde voorzien van het [[Rondeel (vesting)|rondeel]] ''Simpoel''. Aan de westzijde van de voorstad lag de [[Westerstroom]].
* Utrechts archief: [http://www.hetutrechtsarchief.nl/thema/wijken/noordwest/weerdsluis De Weerdsluis]
* L.C. van der Vlerk ''et al'' (1983), ''Utrecht ommuurd'', Kwadraat, Vianen, ISBN 9064812020
 
==Noten==
{{References}}
 
==Zie ook==
* [[Pellecussenpoort]]
 
==Noten==
{{References}}
 
{{Commonscat|Bemuurde Weerd}}
{{Coördinaten|52_5_52_N_5_6_52_E_scale:6250|52° 5' 52'' NB, 5° 6' 52'' OL}}
{{Navigatie straten Utrecht Centrum}}
{{Coördinaten|52_5_52_N_5_6_52_E_scale:6250|52° 5' 52'' NB, 5° 6' 52'' OL}}
 
[[Categorie:Geschiedenis van Utrecht]]
[[Categorie:Straat in Utrecht (stad)]]
515.192

bewerkingen