Codex Vaticanus: verschil tussen versies

6 bytes verwijderd ,  9 jaar geleden
k
Linkfix ivm sjabloonnaamgeving / parameterfix
k (Linkfix ivm sjabloonnaamgeving / parameterfix)
 
==Inhoud==
De Codex Vaticanus bevatte oorspronkelijk de gehele [[Septuagint]], behalve de boeken Maccabeeën en het [[gebed van Manasse]]. [[Genesis (boek)|Genesis]] 1:1 - 46:28a (31 bladen) en [[Psalmen|Psalm]] 105:27 - 137:6b (10 bladen) zijn verloren gegaan en door een latere schrijver weer aangevuld. [[I en II Koningen|2Koningen 2:5-7 en 2:10-13]] zijn verloren gegaan door een scheur in één van de bladen. Deze zijn vervangen door een handschrift uit de 16e eeuw. De volgorde van de boeken van het [[Oude Testament]] is als volgt: Genesis tot [[I en II Kronieken|Kronieken]] zoals gebruikelijk, [[1 Esdras]], [[Ezra (boek)|Ezra]] met [[Nehemia (boek)|Nehemia]], [[Psalmen]], [[Spreuken]], [[Prediker (boek)|Prediker]], [[Hooglied]], [[Job (boek)|Job]], [[Wijsheid van Salomo]], [[Wijsheid van Jezus Sirach]], [[Esther (boek)|Esther]], [[Judith (boek)|Judith]], [[Tobit]], kleine profeten van [[Hosea (boek)|Hosea]] tot [[Maleachi (profeet)|Maleachi]], [[Jesaja (boek)|Jesaja]], [[Jeremia (boek)|Jeremia]], [[Baruch]], [[Klaagliederen]],[[ brief van Jeremia]], [[Ezechiël (boek)|Ezechiël]] en [[Daniël (boek)|Daniël]].
[[AfbeeldingBestand:Codex vaticanus.jpg|thumb|Gedeelte van de ''Codex Vaticanus'', met 1 Ezra 2:1-8]]
 
De Codex Vaticanus bevat van het [[Nieuwe Testament]] de vier [[Evangelie|Evangeliën]], [[Handelingen van de Apostelen]], de [[algemene zendbrieven]] (katholieke brieven), de [[Paulus (brieven)|brieven van Paulus]] en de [[Brief aan de Hebreeën]] (tot aan Hebreeën 9:14, καθα[ριει).
De [[Eerste brief van Paulus aan Timoteüs]], de [[Tweede brief van Paulus aan Timoteüs]], de [[Brief van Paulus aan Titus]]; de [[Brief van Paulus aan Filemon]] en de [[Openbaring van Johannes]] ontbreken dus. Deze ontbrekende gedeelten zijn vervangen door een [[minuskel]]handschrift uit de 15e eeuw (no. 1957).
 
Het Grieks is doorlopend geschreven met een klein, duidelijk schrift, het is in de elfde eeuw door een geleerde nagetrokken. Leestekens komen maar weinig voor. Een latere corrector heeft accenten en ademhalingstekens ingevoegd, maar wel zijn er enkele open plekken (diëresis) gelaten wanneer een woord met een [[Iota (letter)|jota]] of [[ypsilon]] begint, bij afkortingen van heilige namen, en het markeren van citaten uit het [[Oude Testament]].
 
Het manuscript bevat raadselachtige dubbele punten (umlauten) in de marge van het Nieuwe Testament; die lijken plaatsen te markeren waar de tekst onzeker is. Hiervan zijn er 795 aanwezig, en nog 40 twijfelachtige. Over de datering van deze tekens zijn de geleerden het niet eens. Hieronder een link naar zo'n discussie.
; Tekstvarianten
 
: Richteren 18,30 geeft de tekst υιος Μανασση (''zoon van Manasse ''), Alexandrinus heeft υιου Μωυση (''zoon van Mose'');<ref>;''Septuaginta'', ed. A. Rahlfs, Stuttgart 1979, vol. 1, p. 480 </ref>
 
== Herkomst ==
[[ImageBestand:Rau, William Herman - n. 1999 - In The Great Hall, Vatican Library, Rome, Italy.jpg|thumb|left|280px|Biblioteca Vaticana]]
Het manuscript wordt sinds mensenheugenis bewaard in de bibliotheek van het [[Vaticaanstad|Vaticaan]], in [[1448]] gesticht door [[Paus Nicolaas V]]. Het handschrift wordt vermeld in de eerste catalogus ([[1475]]) en ook in de catalogus van [[1481]]. De geschiedenis en plaats van ontstaan van het handschrift zijn onzeker, [[Rome (stad)|Rome]], Zuid-Italië en [[Caesarea (Maritima)|Caesarea]] zijn geopperd. Er is verondersteld, dat het tevoren eigendom is geweest van Kardinaal [[Johannes Bessarion|Bessarion]], omdat de minuskeltekst van de aanvullingen erg lijkt op één van zijn [[handschrift (document)|handschriften]]. Afgaande op Paul Canarts inleiding tot een recent verschenen [[facsimile-editie]], bladzijde 5, herinneren de versierde hoofdletters die in de Middeleeuwen zijn toegevoegd aan de kunst van Constantinopel in de tiende eeuw, maar zijn ze slecht uitgevoerd, wat doet denken dat ze toegevoegd zijn in de elfde of twaalfde eeuw.
T.C. Skeat, een [[paleografie|paleograaf]] in dienst van het [[British Museum]], betoogde aanvankelijk dat de Codex Vaticanus één van de vijftig Bijbels was die de Romeinse Keizer [[Constantijn de Grote]] volgens [[Eusebius van Caesarea]] liet produceren.
De overeenstemming van de tekst met de Papyri en de Koptische vertaling en parallellen met de [[Canonvorming van het Nieuwe Testament|canon]] van [[Athanasius van Alexandrië|Athanasius]] uit [[367]] suggereren een herkomst uit [[Alexandria et Aegyptus|Egypte]] of [[Alexandrië]].
 
 
== Zie ook ==
* [[Lijst van Griekse uncialen van het Nieuwe Testament]]
* [[Bijbelse handschriften]]
* [[Tekstkritiek van de Bijbel]]
* Curt Niccum, "The voice of the MSS on the Silence of the Women: ...", ''NTS 43'' (1997) 242 - 255
* Philip B. Payne en Paul Canart, "The Originality of Text-Critical Symbols in Codex Vaticanus.", ''Novum Testamentum'' 42 (2000) 105 - 113
* J. Edward Miller, "Some Observations on the Text-Critical Function of the Umlauts in Vaticanus, with Special Attention to 1 Corinthians 14.34-35.", ''JSNT'' 26 (2003) 217-236 [Miller is het op verschillende punten oneens met Payne.]
* Philip B. Payne en Paul Canart, "The Text-Critical Function of the Umlauts in Vaticanus, with Special Attention to 1 Corinthians 14.34-35: A Response to J. Edward Miller.", ''JSNT'' 27 (2004) 105-112 [Payne houdt tegenover Miller vol dat de combinatie van een streep plus umlaut een bijzonder betekenis heeft.]
 
==Externe links==
* [http://www-user.uni-bremen.de/~wie/Vaticanus/index.html Codex Vaticanus B/03] Gedetailleerde beschrijving van de '''Codex Vaticanus''' met afbeeldingen en een bespreking van de "umlauten".
 
{{RefsAppendix}}
{{Commonscat|Codex Vaticanus}}
{{Link FA|pl}}
 
[[Categorie:Manuscript]]
[[Categorie:Griekse unciaal van het Nieuwe Testament]]
[[Categorie:Septuagint]]
 
{{Link FA|pl}}
{{Link GA|ru}}
{{Link GA|en}}