Giralda: verschil tussen versies

148 bytes toegevoegd ,  10 jaar geleden
k
Ombouw sjabloon ivm bugs en naamgeving
k (r2.7.1) (robot Erbij: be:Хіральда)
k (Ombouw sjabloon ivm bugs en naamgeving)
[[FileBestand:Sevilla La Giralda 18-03-2011 18-24-31.jpg|thumb|300px|De Giralda]]
De '''Giralda''', een toren in de [[Spanje|Spaanse]] stad [[Sevilla (stad)|Sevilla]], is door [[Almohaden]] in 1184-1195 gebouwd en was toen de hoogste [[minaret]] ter wereld. De toren staat tussen de [[kathedraal van Sevilla]] en de [[patio de los Naranjos]]. Tijdens de [[Reconquista (Spanje)|Reconquista]] en de verovering van Sevilla door de christenen in [[1248]] werd de aangrenzende [[moskee]] vanaf [[1401]] verbouwd tot kathedraal. De Giralda werd geïntegreerd als klokkentoren.
 
==Bouwgeschiedenis==
De funderingen van de Giralda zitten tot 15 m diep in de bodem en het materiaal hiervoor was afkomstig van Romeinse ruïnes in Sevilla en [[Itálica]]. De toren is opgetrokken uit baksteen en als decoratie zijn er aan iedere muur vier grote panelen met [[sebka|sebkamotieven]] (figuren uit baksteen vervaardigd) aangebracht. Het midden van de muren is voorzien van lobvormige vensters die afgesloten zijn met Romeinse kolommen.
 
De toren verloor zijn oorspronkelijke bekroning bij een [[aardbeving]] in [[1356]]. De bollen waren naar beneden gekomen en werden vervangen door een klok met erboven een kruis. Omdat Sevilla het alleenrecht had op de handel met het pas ontdekte Amerika ontwikkelde ze zich vanaf het begin van de 16e eeuw tot een der rijkste steden van het westen. De kerkelijke autoriteit besloot dan ook om de toren van een nieuwe top te voorzien en liet tussen 1558 en 1568 dit werk door [[Hernán Ruiz de Jonge]] in [[renaissancestijl]] uitvoeren.
 
In plaats van trappen is er een hellende gang die via 35 platforms naar de top voert en die door de [[muezzin]], als hij de gelovigen vanaf de top van de toren tot gebed opriep, per paard beklommen kon worden.
 
==Giraldillo==
Boven op de toren staat een vier meter hoog koperen beeld dat het [[religie|Geloof]] voorstelt, bijgenaamd de Giraldillo. De echte naam van deze vrouwelijke figuur is: ''Triomf van het overwinnnend geloof''. Het beeld werd in 1568 geplaatst en in 1997 vervangen door een kopie in brons. Na de restauratie die 600.000 euro kostte werd het origineel teruggeplaatst en kreeg de kopie een plaats voor de zuidzijde van de kathedraal. Het beeld op de toren draait mee met de wind en heeft de toren zijn bijnaam gegeven (Giralda = windvaan). Het beeld weegt 2000 kg. De toren is, inclusief de Giraldillo, 97 m hoog.
 
In de toren hangen 25 klokken waarvan de oudste in 1400 werd gegoten.
 
==Justa en Rufina==
Justa en Rufina zijn twee heiligen uit de 3e eeuw die in Spanje vereerd worden als martelaressen. Volgens de legende woonden zij in het stadsdeel [[Triana (Sevilla)|Triana]] waar zij in hun levensonderhoud voorzagen door het bakken van aardewerk. Hun verering is vooral sterk in Sevilla. Volgens de traditie beschermden zij de Giralda tijdens de [[Aardbeving Lissabon 1755|aardbeving van 1755 in Lissabon]]. Een aantal Spaanse schilders zoals [[Bartolomé Murillo]] en [[Francisco Zurbarán]] kozen dit als thema voor een van hun werken.
 
==Giralda's in de wereld==
De architecten van de [[Ferry Building]] in [[San Francisco]] (VS) en van de [[Wrigley Building]] in [[Chicago]] lieten zich inspireren door de Giralda. De torens in de Spaanse plaatsen [[Lebrija (Spanje)|Lebrija]] en [[Carmona (Sevilla)|Carmona]] worden ''Giraldillas'' genoemd.
 
{{Tabel afbeeldingengalerij
{{gallery
| breedte=280
| afbeelding1 = Variaciones giralda.jpg
|Variaciones giralda.jpg|onderschrift1 = De Giralda en zijn verschijningsvormen: Almohad (links), middeleeuws (rechts), en renaissance (midden)
|Sevilla_uitzicht_Giralda19-03-2011_11-51-36.jpg|Vanaf de klokkentoren met de [[Plaza del Triunfo]], het [[Koninklijk Paleis van Sevilla|Alcázar]], het [[Archivo General de Indias]] en de [[Guadalquivir]]
| afbeelding2 = Sevilla_uitzicht_Giralda19-03-2011_11-51-36.jpg
|Sevilla_La_Giralda_detail_18-03-2011_18-12-29.jpg|De Giralda met vooraan de kathedraal
|Sevilla_uitzicht_Giralda19-03-2011_11-51-36.jpg| onderschrift2 = Vanaf de klokkentoren met de [[Plaza del Triunfo]], het [[Koninklijk Paleis van Sevilla|Alcázar]], het [[Archivo General de Indias]] en de [[Guadalquivir]]
|Bartolomé Murillo (1617-1682) - De heiligen Justa en Rufina - Sevilla Bellas Artes 22-03-2011 11-44-34.jpg|''Santa Justa en Santa Rufina'' van Bartolomé Murillo
| afbeelding3 = Sevilla_La_Giralda_detail_18-03-2011_18-12-29.jpg|De Giralda met vooraan de kathedraal
| onderschrift3 = De Giralda met vooraan de kathedraal
| afbeelding4 = Bartolomé Murillo (1617-1682) - De heiligen Justa en Rufina - Sevilla Bellas Artes 22-03-2011 11-44-34.jpg|''Santa Justa en Santa Rufina'' van Bartolomé Murillo
| onderschrift4 = ''Santa Justa en Santa Rufina'' van Bartolomé Murillo
}}
 
==Beklimmen==
Om de Giralda te beklimmen dient een gecombineerde toegangskaart te worden gekocht voor de toren en de kathedraal.
 
[[Categorie:Sevilla]]
 
{{Coördinaten|37_23_10.11_N_5_59_32.55_W_scale:781_type:landmark_region:ES|37° 23' 10" N 5° 59' 33" W}}
 
[[Categorie:Sevilla]]
 
[[ar:جيرالدا]]