Trekschuit: verschil tussen versies

4 bytes toegevoegd ,  10 jaar geleden
k
geen bewerkingssamenvatting
k (Robot: toegevoegd: pl:Burłak (robotnik))
kGeen bewerkingssamenvatting
[[Afbeelding:Teken-college-trekschuit.JPG|thumb|Binnenkant van een trekschuit op de [[Haarlemmertrekvaart (Amsterdam)|Haarlemmertrekvaart]] in 1760]]
 
Een '''trekschuit''' is een historisch [[schip (transportmiddel)|schip]] met een [[roef]]je, dat door een paard of door menselijke kracht vanaf de wal wordt voortgetrokken. De trekschuit werd vooral gebruikt voor vervoer van passagiers. Het ontstaan van de trekschuit wordt in verband gebracht met de opening van het kanaal [[Willebroek]] - [[Brussel (stad)|Brussel]] in 1561. Bekend is dat [[Willem van Oranje]] in 1577 met een trekschuit over dit kanaal reisde. Ook is bekend dat in 1582 bij Leiden ook reizigersvervoer per trekschuit plaats vond. De oudste bekend akte voor reizigersvervoer per trekschuit dateert uit 1618 van de route Brussel - Antwerpen. In het gewest [[Holland]], [[Friesland]] en in [[Stad en Lande]] werden na 1632 veel trekvaarten gegraven.<ref>G. J. Schutten: Verdwenen Schepen, de houten beroepsvaartuigen, vrachtvaarders en vissersschepen van de Lage Landen, Zutphen 2007, ISBN 9789057304866 , blz. 167</ref> In de [[17e eeuw|17e]] en [[18e eeuw]] waren er in deze gewesten veel verbindingen die met trekschuiten werden onderhouden. Tot de komst van de [[spoorweg]]en in de [[19e eeuw]] was de trekschuit de meest comfortabele en regelmatige wijze van transport tussen de steden en dorpen die met [[trekvaart]]en waren verbonden. Hij is één van de voorlopers van modern [[openbaar vervoer]] geweest: de schuit voer volgens dienstregeling en nam iedereen mee die bereid was om het vastgelegde bedrag te betalen.
 
Het schip wordt getrokken door de [[snikjong]] ook genaamd [[jagertje]]. Dit trekken wordt [[jagen (schip)|jagen]] genoemd. Het pad waarlangs de jager loopt heet [[jaagpad]]. De lijn werd aan scheepszijde veelal op enige hoogte aan een mast vastgemaakt zodat deze over bosschages en dergelijke heen liep. Op scherpe hoeken en kruisingen van vaarten en dergelijke stonden [[rolpaal (paal)|rolpalen]] waar buiten langs de lijn werd geleid om te voorkomen dat het schip daar de kant in werd getrokken.<ref>Frans Prins e.a.: Punterbouw Schreur, 11 generaties punterbouwers. Giethoorn 2008, blz. 77</ref>
80.153

bewerkingen