SN 1572: verschil tussen versies

6 bytes toegevoegd ,  10 jaar geleden
k
robot Erbij: et:SN 1572; cosmetische veranderingen
k (robot Erbij: et:SN 1572)
k (robot Erbij: et:SN 1572; cosmetische veranderingen)
'''SN 1572''', ook wel de '''Ster van Brahe''' genoemd, was een [[supernova]] in het [[sterrenbeeld]] [[Cassiopeia (sterrenbeeld)|Cassiopeia]] die in [[1572]] intensief door [[Tycho Brahe]] werd bestudeerd.
 
== Ontdekking ==
SN 1572 werd waarschijnlijk voor het eerst opgemerkt door Wolfgang Schuler op [[6 november]] 1572 ongeveer 7°,7 ten noorden van de [[ster (hemellichaam)|ster]] ''α Cassiopeiae''. De [[Denemarken|Deense]] [[astronoom]] Tycho Brahe zag de "nieuwe ster" op [[11 november]] en hij bemerkte dat de ster helderder was dan alle andere sterren aan de hemel inclusief [[Sirius (ster)|Sirius]] en zelfs helderder dan [[Jupiter (planeet)|Jupiter]]. De maximale helderheid van de supernova lag dicht bij die van [[Venus (planeet)|Venus]], rond de [[magnitude]] -4 en het was twee weken lang overdag te zien met het blote oog.
 
Eind november begon de helderheid van de ster af te nemen en veranderde de kleur ook langzaam van wit to oranje-rood. De afname van de helderheid zette gestaag door maar het zou tot maart [[1574]] duren voordat het niet meer met het blote oog was waar te nemen. In totaal kon de ster zo'n 16 maanden geobserveerd worden.
 
In [[1573]] schreef Brahe een boek over de "Nieuwe Ster", ''De Stella Nova''. Zijn nauwkeurige waarnemingen doen vermoeden dat SN 1572 een ''type Ia'' supernova was, een supernova die ontstaat doordat er massa van een hoofdreeksster door [[zwaartekracht|getijdegetijdekrachten]]krachten overgaat op een [[witte dwerg]] waarna er nadat er een kritische massa is bereikt een supernova optreed.
 
== Moderne waarnemingen ==
Pas in de jaren '60 van de twintigste eeuw werd het restant van SN 1572 ontdekt als een zeer zwakke [[nevels en gaswolken|nevel]] en werden met behulp van [[radiotelescoop|radiotelescopen]] ook de radiogolven die door deze gaswolken worden uitgezonden ontdekt. De bron van radiogolven staat bekend als ''3C 10'' terwijl de nevel aangeduid wordt als ''G 120.1+1.4'', volgens Green's catalogus van galactische supernovarestanten.
 
In [[2003]] verrichte de [[Chandra X-Ray Observatory]] waarnemingen aan het gebied rond SN 1572. Opnamen gemaakt met deze ruimtetelescoop laten een bubbel van gassen zien (rood-groen op de bovenstaande foto) die een temepratuur van enkele miljoenen graden hebben en die uitdijen met een snelheid van bijna 10 miljoen km/uur. Ook is er een schil te zien (blauw op de foto) die bestaat uit zeer energierijke [[elektron]]en.
 
== Externe links ==
*{{en}} [http://www.seds.org/~spider/spider/Vars/sn1572.html SEDS pagina over SN 1572]
*{{en}} [http://chandra.harvard.edu/photo/2005/tycho/ ''Tycho's supernova remnant'' (Chandra Observatory]
*[http://www.texts.dnlb.dk/DeNovaStella/Index.html Brahe's ''De Nova Stella''] (Deens)
 
[[Categorie:supernovaSupernova]]
 
[[da:SN 1572]]
324.221

bewerkingen