Kolmogorov-Smirnovtoets

De kolmogorov-smirnovtoets is een statistische toets gebaseerd op een maat voor het verschil in twee verdelingen. In de vorm voor één steekproef, is het een aanpassingstoets, waarmee onderzocht wordt of de verdeling waaruit de steekproef getrokken is, afwijkt van een bekende verdeling zoals de normale verdeling, de uniforme verdeling, de poissonverdeling, de exponentiële verdeling, en dergelijke. In de vorm voor twee steekproeven wordt nagegaan of de verdelingen waaruit de steekproeven afkomstig zijn, van elkaar verschillen.

De toetsingsgrootheid is in het geval van één steekproef de grootste afstand tussen de empirische verdelingsfunctie en de verdelingsfunctie van de in het geding zijnde bekende verdeling, en in het geval van twee steekproeven de grootste afstand tussen de beide empirische verdelingsfuncties.

De kolmogorov-smirnovtoets is parametervrij omdat ervoor geen aannamen voor parameters in de steekproef worden gedaan.

De vorm voor twee steekproeven is een zeer geschikte parametervrije toets om na te gaan of twee steekproeven uit dezelfde verdeling afkomstig zijn, aangezien de toets gevoelig is voor zowel verschillen in plaats als in vorm van de verdelingen.

Definitie bewerken

Voor één steekproef bewerken

Zij   een aselecte steekproef uit een verdeling met onbekende verdelingsfunctie   en   een bekende verdelingsfunctie. De Kolmogorov-Smirnovtoets voor het toetsen van de nulhypothese

 

tegen de alternatieve hypothese

 

is de toets met toetsingsgrootheid

 ,

waarin   de empirische verdelingsfunctie is.

Onder de nulhypothese convergeert

 

in verdeling. Daarin is   de Brownse brug.

Als   continu is, convergeert   onder de nulhypothese naar de kolmogorovverdeling (zie onder), die niet afhankelijk is van  .

Voor twee steekproeven bewerken

Zij   en   aselecte steekproeven uit verdelingen met onbekende verdelingsfuncties   resp.  . De kolmogorov-smirnovtoets voor het toetsen van de nulhypothese

 

tegen de alternatieve hypothese

 

is de toets met toetsingsgrootheid

 ,

waarin   en   de empirische verdelingsfuncties van de beide steekproeven zijn.

De verdeling van deze toetsingsgrootheid hangt onder de nulhypothese niet af van de veronderstelde verdeling mits deze continu is.

De kolmogorov-smirnovtoetsen vergelijken de experimenteel gevonden empirische verdelingsfunctie met de veronderstelde verdelingsfunctie of de beide empirische verdelingsfuncties onderling, door als toetsingsgrootheid een bepaalde afstandsmaat tussen beide te berekenen. De stelling van Glivenko–Cantelli garandeert dat de toetsingsgrootheid onder de nulhypothese bijna zeker naar 0 convergeert. De nulhypothese wordt verworpen voor (te) grote waarden van de toetsingsgrootheid.

Kolmogorovverdeling bewerken

De kolmogorovverdeling is de verdeling van de stochastische variabele

 ,

waarin B(t) de Brownse brug is. De verdelingsfunctie van K wordt gegeven door[1]

 .

Zowel de toetsingsgrootheid van de kolmogorov–smirnovtoets als de asymptotische verdeling daarvan onder de nulhypothese zijn gepubliceerd door Kolmogorov[2]. Een tabel van de verdeling is gepubliceerd door Nikolai Vasilyevich Smirnov.[3] Voor de verdeling van de toetsingsgrootheid onder de nulhypothese voor eindige steekproefomvang bestaan er recurrente betrekkingen[2].