Hoofdmenu openen

Schildvoetigen

klasse van weekdieren

Schildvoetigen (Caudofoveata) zijn een klasse weekdieren. Het zijn primitieve zeedieren met een wormachtig uiterlijk en zij hebben geen schelp. De klasse heeft drie families: Chaetodermatidae, Limifossoridae en Prochaetodermatidae. Hiervan zijn 132 soorten beschreven.

Schildvoetigen
Falcidens sp.
Falcidens sp.
Taxonomische indeling
Rijk:Animalia (Dieren)
Stam:Mollusca (Weekdieren)
Klasse
Caudofoveata
Afbeeldingen Schildvoetigen op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Schildvoetigen op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie

Inhoud

KenmerkenBewerken

Ze hebben een gestrekt lichaam dat geheel door een mantel met cuticula en schubben is bedekt en variëren in lengte van 3 mm tot 14 cm. Achter of rondom de mond ligt een uit één of meer delen bestaand voetschild (graaf- en waarnemingsplaat). De mantelholte is eindstandig met één paar echte bladkieuwen. Het terminaal zintuig is altijd ongepaard. De middendarm is meestal vergezeld van een spijsverteringszak aan de buikzijde. De spieren tussen de mantel en de buikzijde vertonen talrijke gepaarde bundels, die echter vaak rudimentair geworden zijn. De afvoer van de geslachtscellen gebeurt via de afvoergangen van het hartzakje (coelomoducten). De oorspronkelijke gonoducten ontbreken.

Verspreiding en leefgebiedBewerken

Schildvoetigen leven in de zeebodem.

VoortplantingBewerken

Schildvoetigen zijn van gescheiden geslacht. De eitjes worden vrij in het water bevrucht.

Europese soortenBewerken

In West-Europa zijn de volgende soorten bekend:

Chaetoderma nitidulum is de enige vertegenwoordiger van de Schildvoetigen die met zekerheid in het Nederlandse deel van de Noordzee voorkomt.

TaxonomieBewerken

LiteratuurBewerken

  • von Salvini-Plawen, L. (1968). Uber lebendbeobachtungen an Caudofoveata (Mollusca, Aculifera), nebst Bemerkungen zum System der Klasse, Sarsia 31: 105-126
  • von Salvini-Plawen, L. (1972). Zur Morphologie und Phylogenie der Mollusken: Die Beziehungen der Caudofoveata und der Solenogastres als Aculifera, als Mollusca und als Spiralia (nebst einem Beitrag zur Phylogenie der coelomatischen Räume) Zeits. wiss. Zool. 184(3-4): 205-394
  • von Salvini-Plawen, L. (1972). Die Caudofoveata des Mittelmeeres und das Genus Scutopus (Mollusca, Aculifera), in: Battaglia, B. (Ed.) (1972). Fifth European Marine Biology Symposium. European Marine Biology Symposia, 5: pp. 27-51
  • von Salvini-Plawen, L. (1975). Mollusca Caudofoveata. Marine invertebrates of Scandinavia, 4. Universitetsforlaget: Oslo. ISBN 82-00-01491-6. 54 pp.
  • Scheltema, A.H. & D.L. Ivanov (2000). Prochaetodermatidae of the eastern Atlantic Ocean and Mediterranean Sea (Mollusca: Aplacophora). Journal of Molluscan Studies 66(3):313-362.