Hoofdmenu openen

Rehuel Lobatto

Nederlands wiskundige (1797-1866)

Rehuel Lobatto (Amsterdam, 6 juni 1797 - Delft, 9 februari 1866) was een Nederlandse wiskundige, en hoogleraar wiskunde aan de Koninklijke Academie te Delft en de Polytechnische school te Delft,[1] de voorlopers van de Technische Universiteit Delft.

Rehuel Lobatto
Rehuel Labatto, ca. 1850
Rehuel Labatto, ca. 1850
Persoonlijke gegevens
Volledige naam Rehuel Lobatto
Geboortedatum 6 juni 1797
Geboorteplaats Amsterdam
Overlijdensdatum 9 februari 1866
Overlijdensplaats Delft
Nationaliteit Vlag van Nederland Nederland
Werkzaamheden
Vakgebied Wiskunde, statistiek
Universiteit Koninklijke Academie te Delft
Portaal  Portaalicoon   Onderwijs

LevensloopBewerken

Lobatto, zoon van de makelaar Isaac Cohen Lobatto en Rebecca Da Costa, stamde uit het Portugees-joodse geslacht Lobatto, dat zich rond 1600 in Holland gevestigd had.[2] Naast school leerde hij van zijn moeder de Zuid-Europese talen. Al vroeg toonde hij een bijzondere aanleg voor wiskunde, en kreeg hiervoor privaatles van Dr. Litwack. Ook volgde hij les bij Jean Henri van Swinden aan het Athenaeum Illustre. In Brussel kreeg hij verder les van Adolphe Quetelet, met wie hij bleef corresponderen. Deze correspondentie werd in 1823 gepubliceerd.

Door zijn Joodse afkomst was het begin 19de eeuw voor Lobatto nog niet mogelijk wiskundedocent te worden. Op voordracht van Charles-Joseph d'Ursel kreeg hij in 1816 een aanstelling als klerk bij het ministerie van Buitenlandse Zaken. Na bevordering tot commies, ijker voor maten en gewichten, en hoofdinspecteur voor het ijkwezen,[3] werd hij adviseur op het ministerie voor binnenlandse zaken. In die periode werd hij ook secretaris van de eerste Commissie voor statistiek van Nederland. In 1838 werd hij met Antoine Lipkens en P.J. Uylenbroek naar Parijs gezonden om de nieuwe nationale standaarden van lengte en gewicht te laten maken op basis van de standaardmaten in Parijs opgeslagen.[4]

In 1842 werd hij aangesteld als hoogleraar in de wiskunde aan de nieuw opgerichte Koninklijke Academie te Delft, waar hij de volle 21 jaar van haar bestaan les gaf. Toen de Koninklijke Academie in 1863 opging in de Polytechnische school te Delft werd Lobatto aangesteld als honorair hoogleraar. Lobatto was Ridder in de Orde van de Leeuw, en ontving in 1834 een eredoctoraat van de Rijksuniversiteit van Groningen. Hij was lid van de Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen en een actief lid van het Wiskundig Genootschap.

PersonaliaBewerken

In 1825 trouwde Lobatto met Clara de Léon, met wie hij tien kinderen kreeg, van wie vier hem overleefden.

WerkBewerken

 
Plakkaat in Delft

Lobatto schreef een aantal schoolboeken, voornamelijk over de hogere wiskunde. Van 1826 tot 1849 was hij redacteur van het officiële statistische jaarboek in Nederland.[5]

Lobatto was ook adviseur van de regering voor levensverzekeringen.[6] Dit was toen een nieuw gebied van het bedrijfsleven in Nederland, waar in 1807 de eerste levensverzekeringsmaatschappijen waren ontstaan. Lobatto onderzocht de statuten en tarieven deze nieuwe maatschappijen, en publiceerde in 1830 een boek over deze materie.

Op het gebied van wiskundige methoden leverde Lobatto ook enige bijdragen. Zo ontwikkelde hij de zogenaamde Gauss-Lobatto-methode in de numerieke integratie. Lobatto verbeterde in 1827 ook de breedte-bepalingsmethode van Cornelis Douwes voor zeevarenden.

PublicatiesBewerken

Externe linksBewerken