Pelt (gemeente)

gemeente in Limburg, België

Pelt is een gemeente in het noorden van de Belgische provincie Limburg die op 1 januari 2019 is ontstaan uit de fusie van Neerpelt en Overpelt.[1] De gemeente heeft een oppervlakte van 83,63 km² en telt ruim 34.000 inwoners.

Pelt
Gemeente in België Vlag van België
Pelt (België)
Pelt
Geografie
Gewest Vlag Vlaanderen Vlaanderen
Provincie Vlag Limburg Limburg
Arrondissement Maaseik
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
83,78 km² (2021)
69,38%
13,09%
17,53%
Coördinaten 51° 14' NB, 5° 26' OL
Bevolking (bron: Statbel)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
34.100 (01/01/2023)
50,04%
49,96%
407 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0-17 jaar
18-64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2023)
18,64%
59,14%
22,22%
Buitenlanders 18,78% (01/01/2022)
Politiek en bestuur
Burgemeester Dennis Fransen (CD&V)
Bestuur CD&V + Samen Pelt
Zetels

22 op 31
Economie
Gemiddeld inkomen 19.736 euro/inw. (2020)
Werkloosheidsgraad 4,66% (jan. 2019)
Overige informatie
Postcode
3900
3910
3910
Deelgemeente
Overpelt
Neerpelt
Sint-Huibrechts-Lille
Zonenummer 011
NIS-code 72043
Politiezone HANO
Hulpverleningszone Noord-Limburg
Website www.gemeentepelt.be
Detailkaart
Kaart van Pelt
Portaal  Portaalicoon   België

In het noorden grenst Pelt aan de Nederlandse gemeente Valkenswaard. Overige buurgemeenten zijn de klok rond: Hamont-Achel, Bocholt, Peer, Hechtel-Eksel en Lommel.

Door het zanderige Pelt vloeit de Dommel, die in het natuurgebied Plateaux-Hageven Nederland binnenstroomt.

Fusie bewerken

Een eerste poging tot fusie tussen de gemeenten mislukte in 1976.

Begin 2017 gingen Hamont-Achel, Neerpelt en Overpelt samenzitten om één grote gemeente te vormen.[2] In mei dat jaar haakte Hamont-Achel af,[3] maar Neerpelt en Overpelt beslisten om door te gaan.[4]

De gemeenteraden keurden op 18 december 2017 de fusie definitief goed.[5] Het Vlaams Gewest bekrachtigde die beslissing met het decreet van 4 mei 2018. Op 14 oktober 2018 kozen de Peltenaren een nieuwe gezamenlijke gemeenteraad. Vanaf 1 januari 2019 werd Pelt officieel een nieuwe gemeente in Limburg.

Naam bewerken

Op 4 november 2017 werd na een referendum in beide gemeenten de naam van de fusiegemeente bekendgemaakt. Ongeveer een derde van de stemgerechtigden (9.519 inwoners ouder dan 12 jaar) bracht zijn stem uit voor de drie mogelijkheden: "Dommelpelt", "Pelt" of "Pelten". Ruim 74 % stemde uiteindelijk voor de historische aanduiding "Pelt".

De naam gaat reeds terug naar de Romeinen, die de streek Palethe noemden, wat zoveel als moerassig gebied betekent.

In de Middeleeuwen en nog tot aan de Franse Revolutie was Pelt een ambt, dat ook Kleine-Brogel en Kaulille omvatte. Het werd later met Hamont, Achel en Sint-Huibrechts-Lille tot het Ambt Pelt-Grevenbroek samengevoegd, dat tot aan de Franse Revolutie als onderdeel van het Prinsbisdom Luik bleef bestaan. Pelt werd hierna in het plaatselijke dialect nog als de gewone aanduiding voor Overpelt gebruikt, waar immers de hoofdzetel van het historische ambt met de drossaard gevestigd was.

Wie de achternaam van Pelt draagt, heeft vermoedelijk een voorouder uit dit gebied.

Kernen bewerken

Deelgemeenten bewerken

# Naam Opp.
(km²)
Inwoners
(2020)
Inwoners
per km²
NIS-code
1 Neerpelt 29,39 13.978 475 72025A
2 Sint-Huibrechts-Lille 13,49 3.410 253 72025B
3 Overpelt 40,90 15.685 384 72029A

Demografische ontwikkeling bewerken

Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 2019.

Inwoners van jaar tot jaar op 1 januari - 1992 tot heden
Jaar Aantal[6]
1992 26.039
1993 26.244
1994 26.524
1995 26.781
1996 27.094
1997 27.342
1998 27.542
1999 27.782
2000 27.911
2001 28.227
2002 28.561
2003 28.866
2004 29.012
2005 29.308
2006 29.552
2007 29.737
2008 29.971
2009 30.195
2010 30.502
2011 30.808
2012 31.086
2013 31.285
2014 31.530
2015 31.684
2016 31.920
2017 32.378
2018 32.652
2019 32.902
2020 33.076
2021 33.383
2022 33.601
2023 34.100
2024
2025
2026
2027
2028
2029
2030

Burgemeesters bewerken

Op nieuwjaarsnacht 2023 werd burgemeester Frank Smeets (CD&V) opgevolgd door burgemeester Dennis Fransen (CD&V). Frank Smeets werd begin 2019 burgemeester van Pelt en was al van 1993 tot 2000 burgemeester van Neerpelt. Toen nog voor de CVP de voorganger van CD&V

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 2018 bewerken

Zetelverdeling gemeenteraad 2019-2024
3
5
17
4
2
17 
De 31 zetels zijn als volgt verdeeld:
Partij of kartel 14-10-2018 [7]
Stemmen / Zetels % 31
CD&V 47 17
Samen Pelt 15,6 5
N-VA 15,6 4
Groen 11,2 3
Lijst Vissers 8,1 2
Thuis in Pelt 2,5 0
Totaal stemmen 21.436
Opkomst % 94,5
Blanco en ongeldig % 5,0

De zetels van de gevormde meerderheid staan vetjes afgedrukt. De grootste partij is in kleur.
Voor oudere verkiezingsresultaten zie de gemeenten Neerpelt en Overpelt.
Samen Pelt is een rood-blauwe lijst en de Lijst Vissers is een Vlaams Belanglijst.

Bezienswaardigheden bewerken

Bekende Peltenaren bewerken

Zie de categorie Pelt van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.