Péruwelz

stad en gemeente in Henegouwen (Wallonië), België

Péruwelz is een stad in de Belgische provincie Henegouwen. Ze telt ruim 17.000 inwoners, ligt nabij de Franse grens en wordt doorsneden door het kanaal Nimy-Blaton.

Péruwelz
Stad in België Vlag van België
Péruwelz (België)
Péruwelz
Geografie
Gewest Vlag Wallonië Wallonië
Provincie Vlag Henegouwen Henegouwen
Arrondissement Doornik-Moeskroen
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
61 km² (2021)
75,67%
9,99%
14,34%
Coördinaten 50° 30' NB, 3° 35' OL
Bevolking (bron: Statbel)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
17.235 (01/01/2023)
49,07%
50,93%
282,53 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0-17 jaar
18-64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2023)
20,02%
60,7%
19,28%
Buitenlanders 9,6% (01/01/2022)
Politiek en bestuur
Burgemeester Vincent Palermo (MR-IC)
Bestuur MR-IC, Ecolo
Zetels
MR-IC
PS
Ecolo
RPP
AC
25
13
6
2
2
2
Economie
Gemiddeld inkomen 17.083 euro/inw. (2020)
Werkloosheidsgraad 13,6% (jan. 2019)
Overige informatie
Postcode
7600
7601
7602
7603
7604
7604
7604
7604
7604
7608
Deelgemeente
Péruwelz
Roucourt
Bury
Bon-Secours
Baugnies
Braffe
Brasmenil
Callenelle
Wasmes-Audemez-Briffœil
Wiers
Zonenummer 069
NIS-code 57064
Politiezone Bernissart-Péruwelz
Hulpverleningszone Picardisch Wallonië
Website www.peruwelz.be
Detailkaart
ligging binnen het arrondissement Doornik-Moeskroen
in de provincie Henegouwen
Portaal  Portaalicoon   België
Eglise Saint-Quentin

Bezienswaardigheden

bewerken
  Zie Lijst van beschermd erfgoed in Péruwelz voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
 
Panoramafoto van Péruwelz

Péruwelz heeft in de loop van de geschiedenis ongeveer twintig verschillende namen gehad, waaronder Perwes, Pérues, Perwez en Pierwes. In deze benamingen is een constante factor terug te zien, namelijk dat ze steeds samengesteld zijn uit twee herkenbare lettergrepen. De eerste, afgeleid van pier of per, zou verwijzen naar het gesteente dat in de Péruwelzse ondergrond veelvuldig voorkomt: een kalksteenlaag die bij winning zwartkleurige stenen oplevert. De tweede lettergreep zou afgeleid zijn van het woord welz, met als betekenis waterrijke vlakte, poel, voorde of drinkplaats. Water is inderdaad een ander belangrijk bestanddeel van de ondergrond van de stad, waar uit een aquifer een groot aantal natuurlijke bronnen ontspringt. Daarnaast is er een kleine rivier, de zwarte Verne, die het grondgebied van Péruwelz doorkruist en drasland en moerassen voedt.[1]

Deelgemeenten

bewerken
# Naam Opp.
(km²)
Inwoners
(2020)
Inwoners
per km²
NIS-code
1 Péruwelz (I) 12,67 8.245 651 57064A
2 Wiers (IX) 12,77 2.873 225 57064B
3 Callenelle (X) 2,40 597 248 57064C
4 Brasménil (VIII) 5,42 741 137 57064D
5 Wasmes-Audemez-Briffœil (VII) 6,23 461 74 57064E
6 Baugnies (VI) 5,34 576 108 57064F
7 Braffe (V) 5,54 460 83 57064G
8 Bury (IV) 5,01 682 136 57064H
9 Roucourt (III) 3,56 877 246 57064J
10 Bon-Secours (II) 2,08 1.606 774 57064K

Overige kernen

bewerken


 
Péruwelz, deelgemeenten en buurgemeenten. De gele gebieden zijn bebouwde kernen.

Aangrenzende gemeenten

bewerken

De gemeente Péruwelz grenst aan de volgende gemeenten en dorpen:

Demografische ontwikkeling

bewerken

Demografische ontwikkeling voor de fusie

bewerken
  • Bron:NIS - Opm:1831 t/m 1970=volkstellingen; 1976= inwoneraantal op 31 december

Demografische ontwikkeling van de fusiegemeente

bewerken

Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.

  • Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari
Inwoners van jaar tot jaar op 1 januari - 1992 tot heden
Jaar Aantal[2]
1992 16.526
1993 16.517
1994 16.593
1995 16.570
1996 16.622
1997 16.689
1998 16.775
1999 16.824
2000 16.867
2001 16.910
2002 16.824
2003 16.767
2004 16.800
2005 16.810
2006 16.843
2007 16.826
2008 16.940
2009 16.970
2010 16.993
2011 17.067
2012 17.216
2013 17.302
2014 17.295
2015 17.354
2016 17.132
2017 17.152
2018 17.113
2019 17.159
2020 17.120
2021 17.178
2022 17.141
2023 17.235
2024 17.318
2025
2026
2027
2028
2029
2030

Bezienswaardigheden

bewerken
  Zie Lijst van beschermd erfgoed in Péruwelz voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
 
Panoramafoto van Péruwelz

Politiek

bewerken

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976

bewerken
Partij 10-10-1976[3] 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006[4] 14-10-2012[5] 14-10-2018
Stemmen / Zetels % 25 % 25 % 25 % 25 % 25 % 25 % 25 % 25
IC1 / PRL-MCC2 / MR-ICA 46,261 12 46,611 13 46,061 12 46,721 13 24,552 6 28,181 8 9,481 2 43,30A 13
PRL-MCC2 / MR3 / MR-ICA - - - - - 27,923 8
PS 45,94 12 46,54 12 48,62 13 45,53 12 40,57 11 38,74 11 39,39 11 23,33 6
ECOLO - 4,25 0 5,32 0 4,42 0 6,52 1 7,17 1 8,11 1 10,91 2
A.D.C.1 / Action Citoyenne2 - - - - 28,361 7 18,222 5 15,12 3 9,952 2
RPP - - - - - - - 10,38 2
RW 7,8 1 - - - - - - -
Anderen(*) - 2,61 0 - 3,33 0 - 7,69 0 - 2,14 0
Totaal stemmen 10706 10434 10586 10531 10816 10882 10985 11225
Opkomst % 95,41 94,04 92,98 92,53 90,38 90,40
Blanco en ongeldig % 5,01 5,18 4,87 6,2 8,2 7,67 8,26 8,91

(*) 1982: RPW (2,61%) / 1994: ESPOIR (3,33%) / 2006: F.N. (5,94%), VDC (1,75%) / 2018: NATION (2,14%).
De meerderheid wordt vet aangegeven. De grootste partij is in kleur.

Burgemeesters

bewerken

Verkeer en vervoer

bewerken

Spoor- en tramwegen

bewerken
 
Tram en spoornet in 1922. Van Péruwelz tot Bonsecours was er een paardentram

Er bestaat een spoorwegstation van de NMBS langs spoorlijn 78 (Saint-Ghislain - Doornik): station Péruwelz. Vroeger was er een spoorverbinding met Frankrijk: de spoorlijn 92. De buurtspoorwegen (lijn 420) kwamen eveneens tot het spoorstation van Péruwelz, vanwaar er een aansluiting was op de paardentram naar Bon-Secours. Net over de grens bij Bon-Secours eindigde een tramlijn van het voormalige tramnet van Valenciennes. Deze tram- en spoorlijnen zijn te zien op de kaart van 1922.

In 1979 verscheen de door de Nederlandse journalist Henri Knap geschreven roman De weg naar Péruwelz. Dit verhaal werd in 1983 als TV-miniserie verfilmd door Hank Onrust.

De hoofd-kamerknecht van Napoleon Bonaparte, Louis Constant Wairy, werd hier geboren.

 
Memoires Constant Wairy

Hij publiceerde omvangrijke memoires over zijn ervaringen aan het Franse Keizerlijke Hof.

bewerken
Zie de categorie Péruwelz van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.