Hoofdmenu openen

Oostenrijkse parlementsverkiezingen 2013

De eenentwintigste verkiezingen van de Nationalrat, het parlement van Oostenrijk, vonden op 29 september 2013 plaats.

Oostenrijkse parlementsverkiezingen 2013
Datum 29 september 2013
Land Vlag van Oostenrijk Oostenrijk
Te verdelen zetels 183
Opkomst 74,91% (Gedaald−3,9%)
Resultaat
Partij      Sozialdemokratische Partei Österreichs (SPÖ)
Stemmen
Percentage
Zetels
1.258.605
26,82% (Gedaald−2,4%)
52 (Gedaald−5)
Partij      Österreichische Volkspartei (ÖVP)
Stemmen
Percentage
Zetels
1.125.876
23,99% (Gedaald−2%)
47 (Gedaald−4)
Partij      Freiheitliche Partei Österreichs (FPÖ)
Stemmen
Percentage
Zetels
962.313
20,51% (Gestegen+3%)
40 (Gestegen+6})
Nieuwe Bondskanselier Werner Faymann (SPÖ)
Vorige Bondskanselier Alfred Gusenbauer (2007-2008)
     SPÖ      NEOS      TS      GRÜNE      FPÖ      ÖVP

     SPÖ      NEOS      TS      GRÜNE      FPÖ

     ÖVP
Opvolging verkiezingen
2008     2017
Portaal  Portaalicoon   Politiek

Na een wetswijziging in 2007 is de parlementaire periode opgerekt van vier naar vijf jaar. Ook werd er een kiesdrempel van 4% ingevoerd waardoor het voor kleinere partijen moeilijker wordt om zetels in de Nationale Raad te veroveren.

Deelnemende partijenBewerken

LijsttrekkersBewerken

PeilingenBewerken

In alle peilingen voorafgaande aan de verkiezingen leidde de Sozialdemokratische Partei Österreichs (SPÖ).

Peilingbureau/Bron Datum SPÖ ÖVP FPÖ GRÜNE Stronach BZÖ NEOS PIRAT KPÖ Anderen
Gallup/Neos.eu 23-09-2013 27% 23% 21% 14% 6% 3% 4% 1% 1% -
OGM/Kurier 21-09-2013 27% 22% 21% 14% 6% 4% 4% 1% 1% -
Market/Der Standard 20-09-2013 26% 23% 19% 15% 7% 4% 3% 1% 1% 1%
Gallup/Österreich 20-09-2013 27% 23% 20% 14% 7% 2.5% 3.5% 1% 1% 1%
Karmasin/Heute 20-09-2013 27% 23% 21% 14% 7% 2% 3% 1.5% 1.5% -
Hajek/ATV 19-09-2013 27% 23% 20% 15% 7% 3% 3% 1% 1% 1%
Meinunungsraum/Neos.eu 19-09-2013 28% 24% 19% 15% 7% 2% 4% - - 1%
Market/Standard 15-09-2013 26% 22% 20% 15% 9% 3% 2% 1% 1% 1%
Spectra/Oberösterreichische Nachrichten 14-09-2013 26% 23% 20% 13% 9% 4% 1.5% - - 3.5%
Karmasin/Profil 14-09-2013 28% 25% 20% 15% 6% 2% 3% - - 1%
Gallup/Österreich 13-09-2013 28% 25% 20% 15% 7% 1% 3% 1% - -
Gallup/Österreich 06-09-2013 28% 24% 19% 15% 8% 2% 2% 1% 1% -
OGM/Kurier 31-08-2013 27% 24% 20% 15% 7% 3% 2% 1% - 1%
Karmasin/Profil 31-08-2013 28% 24% 20% 15% 7% 2% 1% - - 3%
Market/Standard 30-08-2013 26% 22% 19% 16% 9% 3% 2% 1% 1% 1%
Gallup/Österreich 30-08-2013 28% 23% 19% 15% 9% 2% 2% 1% 1% -
Meinungsraum/NEWS 29-08-2013 27% 24% 19% 14% 8% 2% 3% 2% - 1%
Spectra/Vorarlberger Nachrichten 24-08-2013 27% 25% 19% 14% 7% 3% - - - 5%
Gallup/Österreich 23-08-2013 28% 24% 18% 15% 9% 2% 2% 1% 1% -
Karmasin/Heute 23-08-2013 28% 25% 20% 15% 7% 1% 2% 1% 1% -
Market/Standard 15-08-2013 26% 24% 18% 15% 9% 3% 2% 1% 1% 1%
IMAS/Kronen Zeitung 10-08-2013 27% 25% 20% 13% 9% 3% - - - 3%
Karmasin/Profil 10-08-2013 28% 25% 18% 16% 7% 3% - - - 3%
Gallup/Österreich 09-08-2013 28% 25% 17% 16% 8% 2% 2% 1% 1% -
Meinungsraum/Neos.eu 08-08-2013 26% 24% 20% 13% 9% 2% 3% 2% 1% -

UitslagBewerken

De regeringspartijen SPÖ en ÖVP die samen een "Grote Coalitie" (Große Koalition) vormden, geleid door bondskanselier Werner Faymann (SPÖ) gingen achteruit: de SPÖ, de grootste coalitiepartner, verloor 5 zetels ten opzichte van 2008, terwijl de ÖVP van vicekanselier Michael Spindelegger 4 zetels moest inleveren. Het waren de slechtste resultaten in geschiedenis van de "Grote Coalitie" ooit.[1] Met 99 zetels wist de coalitie haar meerderheid in de Nationale Raad nipt te behouden.

De grootste verliezer van de verkiezingen was echter niet de SPÖ of de ÖVP, maar de rechtse BZÖ die in 2005 door Jörg Haider (†2008) was opgericht als gematigde afsplitsing van de FPÖ. Alle 21 zetels die de partij in de Nationale Raad bezat gingen bij de verkiezingen verloren.

De grootste winnaars van de verkiezingen waren de rechts-populistische FPÖ, de centrum-linkse GRÜNEN, de liberale NEOS en het conservatief-liberale Team Stronach. De FPÖ en de GRÜNEN gingen respectievelijk 6 en 4 zetels vooruit. De FPÖ profiteerde met name van de teloorgang van de BZÖ, terwijl de GRÜNEN juist profiteerden van het verlies van de SPÖ. NEOS en Team Stronach waren twee nieuwkomers in de Nationale Raad en kregen vanuit het niets 9 en 11 zetels.

Nationale RaadBewerken

Partijen Stemmen Percentage Zetels Verschil
  Sozialdemokratische Partei Österreichs (SPÖ) 1.258.605 26,82% 52  5
  Österreichische Volkspartei (ÖVP) 1.125.876 23,99% 47  4
  Freiheitliche Partei Österreichs (FPÖ) 962.313 20,51% 40  6
  Die Grünen - Die Grüne Alternative (GRÜNE) 582.657 12,42% 24  4
  Team Stronach (TS) 268.679 5,73% 11 NIEUW
  NEOS - Das Neue Österreich und Liberales Forum (NEOS) 232.946 4,96% 9 NIEUW
  Bündnis Zukunft Österreich (BZÖ) 165.746 3,53% 0  21
  Kommunistische Partei Österreichs (KPÖ) 48.175 1,03% 0  0
  Piratenpartei Österreichs (PIRAT) 36.265 0,77% 0 NIEUW
  Christliche Partei Österreichs (CPÖ) 6.647 0,14% 0  0
  Der Wandel (WANDL) 3.051 0,07% 0 NIEUW
  Sozialistische Linkspartei (SLP) 947 0,02% 0  0
  EU-Austrittspartei (EUSAUS) 510 0,01% 0 NIEUW
  Männerpartei (M) 490 0,01% 0 NIEUW
Ongeldige stemmen/ blanco stemmen 89.503
(opkomst 74,91%)
4.782.410 100% 183
Bron: Bondsministerie van Binnenlandse Zaken

Per deelstaatBewerken

Bondsland uitslagen in % SPÖ ÖVP FPÖ GRÜNE TS NEOS BZÖ KPÖ Anderen
  Burgenland 37.3 26.8 17.4 6.8 5.9 2.8 2.0 0.5 0.7
  Karinthië 32.4 15.2 17.9 11.8 6.9 3.7 10.8 0.6 0.7
  Neder-Oostenrijk 27.6 30.6 18.8 9.6 4.7 4.5 2.7 0.8 0.7
  Opper-Oostenrijk 27.2 25.4 21.4 12.2 4.8 3.4 3.5 0.7 1.4
  Salzburg 23.0 26.7 21.2 14.8 5.2 4.6 3.2 0.6 0.7
  Stiermarken 23.8 20.9 24.0 10.6 10.0 3.9 3.9 1.8 1.1
  Tirol 18.3 32.3 19.4 15.2 5.6 4.9 3.0 0.7 0.7
  Vorarlberg 13.1 26.3 20.2 17.0 5.3 13.1 2.4 0.5 2.0
  Wenen 31.6 14.5 20.6 16.4 3.9 7.6 2.4 1.7 1.3
  Oostenrijk 26.8 24.0 20.5 12.4 5.7 5.0 3.5 1.0 1.0
Bron: Bondsministerie van Binnenlandse Zaken

OverzichtskaartenBewerken

Naar Partijsterkte

CoalitievormingBewerken

  Zie Kabinet-Faymann II voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Op 9 oktober 2013 kreeg bondskanselier Werner Faymann (van de SPÖ) de opdracht van bondspresident Heinz Fischer om een nieuwe bondsregering te vormen. Een coalitie met de FPÖ sloot Faymann bij voorbaat uit.[2] De ÖVP lag als coalitiepartner voor de SPÖ voor de hand en - hoewel er bij de SPÖ en de ÖVP er niet veel enthousiasme heerste voor het hervatten van de coalitie[3] - de onderhandelingen over een nieuwe "Grote Coalitie" namen vrij kort na de verkiezingen hun aanvang. Na wat heen-en-weer getouwtrek trad de nieuwe bondsregering op 16 december 2013 in functie.

Zie ookBewerken