Odoorn

plaats en voormalige gemeente in Drenthe, Nederland

Odoorn (Drents: Oring) is een plaats in de gemeente Borger-Odoorn, in de provincie Drenthe (Nederland). Odoorn telde (volgens informatie van de gemeente Borger-Odoorn) op 1 januari 2023 1.910 inwoners. Volgens Van Berkel en Samplonius is de naam Odoorn via Oreng of Oeringe en Odering afgeleid van de persoonsnaam Odheri.[2]

Odoorn
Oring
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Odoorn (Drenthe)
Odoorn
Situering
Provincie Vlag Drenthe Drenthe
Gemeente Vlag Borger-Odoorn Borger-Odoorn
Coördinaten 52° 51′ NB, 6° 51′ OL
Algemeen
Oppervlakte 13,81[1] km²
- land 13,81[1] km²
- water 0[1] km²
Inwoners
(2023-01-01)
1.910[1]
(138 inw./km²)
Woning­voorraad 907 woningen[1]
Overig
Woonplaatscode 1798
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Margarethakerk
Hunebed D32
Hunebed D34
Natuurijsbaan

Geschiedenis

bewerken

Het oudste document waarin de naam Odoorn verschijnt, is een bezegelde brief van 2 juli 1327 van het klooster Ten Nije Lichte. In een brief uit 1376 komen we de naam Odoorn opnieuw tegen, luidend als Oderen. In een handschrift van 1548 verschijnt de uitdrukking "den pastoer van Oderen". In handschriften uit 1393, 1431 en 1546 luidt de naam respectievelijk Odern, Oederen en "den borgen van Oideren".

Odoorn, een esdorp, had tot ver in de achttiende eeuw uitsluitend een boerenbevolking. Zelfs de burgemeester, de dominee en de schoolmeester waren tegelijkertijd boer.

Odoorn was het hoofd- en kerkdorp van het gelijknamige kerspel. Binnen het kerspel was het echter niet de grootste plaats. In 1612 telde Exloo 112 inwoners en Odoorn 92. In 1808 had de gehele gemeente Odoorn 930 inwoners, waarmee het een van de kleinste gemeenten van Drenthe was. In 1835 verhuisde het bestuurlijk centrum van Valthe naar Odoorn, maar na 35 jaar, in 1870, werd het gemeentehuis alweer naar Exloo verplaatst. Ondanks diverse pogingen om het gemeentehuis weer terug in Odoorn te krijgen, is dit nooit gelukt. Ook het gemeentehuis van de nieuwe gemeente Borger-Odoorn werd, na veel discussie, in Exloo gevestigd.

Bezienswaardigheden

bewerken

De kerk van Odoorn

bewerken

In 1857 werd er een nieuwe, grotere kerk tegen het oude koor gebouwd, die in 1897 afbrandde. Het huidige gebouw stamt uit 1898. Het koor is afkomstig van de Margarethakerk uit de 12e eeuw. De oude kerk, gewijd aan de heilige Margaretha en nu in gebruik als consistoriekamer, is opgetrokken met een materiaal dat slechts zelden bij Nederlandse kerken wordt aangetroffen: granieten zwerfstenen. De muur bestaat tot ongeveer 3,75 meter hoogte uit deze gespleten en behakte stenen, en daarboven uit baksteen. In 1861 werd er een kerkorgel vervaardigd door de orgelbouwer Petrus van Oeckelen, dat bij de brand in 1897 verloren ging. Petrus' zoons, Cornelis A. en Antonius van Oeckelen, leverden in 1899 het huidige tweeklaviers orgel.

Overige

bewerken

Verdere bezienswaardigheden in Odoorn zijn onder andere verschillende boerderijen uit de 12e en 13e eeuw,[bron?] hunebedden en een grafheuvel uit de steentijd. Daarnaast is Odoorn de thuisbasis van de Drentse Wandel 4-daagse. Tussen 1985 en 2016 vond in het dorp het SIVO Wereld Dans en Muziek Festival plaats.

Geboren in Odoorn

bewerken

Zie ook

bewerken
Zie de categorie Odoorn van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.