Hoofdmenu openen

De Mauritskade is een gracht en straat in Den Haag en ligt tussen het centrum en Willemspark. De gracht werd rond 1580 gegraven voor transport van Kanonnen die gegoten werden in de Kloosterkerk. Na 1619 maakte zij deel uit van de omgrachting / omsingeling van de stad. Officele naam is Noordsingels gracht. Dit omdat hij aan de kant van de Noordzee ligt. Het heeft dus niet met de windrichting te maken. Al in 1625 werd het gras op de wallen verpacht[bron?].

Mauritskade
Mauritskade en de Willemsparkbrug bij de Alexanderstraat
Geografische informatie
Locatie       Den Haag
Begin Scheveningseveer
Eind Dr. Kuyperstraat
Algemene informatie
Aangelegd in circa 1580 (gracht)
Genoemd naar Prins Maurits
Portaal  Portaalicoon   Den Haag

Inhoud

GeschiedenisBewerken

Na het plotselinge overlijden van prins Maurits (1843-1850), de tweede zoon van Koning Willem III werd de kade langs de Noordsingelsgracht naar die prins vernoemd. Tot die tijd sprak men van Noordwal (Die Noordwal was niet meer dan een jaagpad, waar paarden en mensen liepen die schepen voorttrokken. Aan de Noordwal lagen de tuinen van de huizen aan het Lange Voorhout.

In de 17e en 18e eeuw kon je de Noordsingels gracht alleen oversteken aan het einde van het Noordeinde, bij de Scheveningseveer en bij de Denneweg. Bij het Noordeinde stonden koetsen op klanten te wachten. Meestal gingen die via de Zeestraat en de Scheveningseweg naar Scheveningen.

Buiten de singels was laag duinlandschap. Hier stonden molens, er waren weilanden en moestuinen, boerderijen en jachtgronden. In 1844 werd verderop naar het Noorden het bolle bruggetje naar de Nassaulaan aangebracht. Dit wordt wel het "bruggetje van Takma" genoemd, naar één van de figuren uit de roman Van oude menschen, de dingen, die voorbij gaan... van Louis Couperus.

WaterBewerken

De Noordsingelsgracht werd gegraven voor het transport van Kanonnen in de 80 jarige oorlog, maar tot in de 19de eeuw vooral gebruikt voor toevoer van zand en hout ten behoeve van de huizenbouw. Het Nassauplein werd al in 1883 overkluisd maar was voordien ook een aanvoerroute om via de Schelpkade zware materialen naar de singel te brengen.

Door de Zeestraat liep de Haagse Beek, die de singel kruiste en zijn weg vervolgde door het Noordeinde en daarna door de Heulstraat richting Hofvijver ging.

De Noordsingelsgracht loopt door via de Hooigracht naar het Smidswater. Het verlengde aan de zuidkant heet de Hogewal. Daar bevinden zich onder andere de Koninklijke Stallen.

BruggenBewerken

Er zijn vijf bruggen over de Mauritskade:

HuizenBewerken

Langs de gracht loopt de Mauritskade. Over de gehele lengte staan huizen waarvan een deel door Cornelis Krulder en zijn zwager Johannes Jacobus Delia werd gebouwd. Tegenover het bolle bruggetje was vroeger de toegang tot de Oranjekazerne. Daarnaast was nummer 11 (nu nummer 43), het geboortehuis van Louis Couperus.

Aan de westkant van de gracht staan mooie panden zoals Alexanderstraat 1 en 2, ook door Krulder gebouwd, de Haagsche Schoolvereeniging (HSV) aan de Nassaulaan en de panden aan de Prinses Marielaan, die tuinen hebben tot aan de gracht.

De Mauritskade telt 22 rijksmonumenten.