Hoofdmenu openen
Hoogspanningsmast met leidingen bij Papekop
Netwerk van hoogspanningsleidingen in Nederland, situatie 2006

Een hoogspanningsleiding is een elektriciteitsleiding die wordt gebruikt voor het vervoer van elektriciteit onder hoge spanning over grote afstanden. Deze leidingen maken doorgaans deel uit van een hoogspanningsnet. De leidingen bevinden zich over het algemeen op land in de lucht en lopen over hoogspanningsmasten en worden dan hoogspanningslijn genoemd. In het water of in de grond zijn de leidingen geïsoleerd en heten ze hoogspanningskabels. In Nederland worden de leidingen steeds meer onder de grond gebracht.

Inhoud

LeidingBewerken

Bij het vervoeren van elektriciteit onder hoge spanning is een lagere stroomsterkte en bijgevolg een dunnere geleider nodig voor hetzelfde vermogen. Omgekeerd is het bij dezelfde dikte van de geleider mogelijk een groter vermogen te transporteren. Naast de hogere transportcapaciteit is er als tweede voordeel het lagere energieverlies langs de lijn omwille van de lagere stroomsterkte.

Een normale leiding van een hoogspanningsleiding (110 kV) bestaat uit een zevenaderige staalkern met een totale dwarsdoorsnede-oppervlakte van 60 mm² omgeven door een vlechtwerk van 30 aluminiumaders met een totale dwarsdoorsnede-oppervlakte van 257 mm². Bij een nominale stroom van 560 A per leiding hebben zes leidingen een capaciteit van 215 MVA. Met een 380-kV-leiding met 1.300 A per buitenleiding kan meer dan 900 MVA getransporteerd worden, waarbij de natuurlijke capaciteit 600 MW bedraagt.

LekstroomBewerken

Vanwege de hoge spanning is een goede isolatie nodig. Toch is er altijd enige lekstroom, en vooral bij vochtig weer is dit merkbaar door het lawaai bij de isolatoren.

Een geleidend voorwerp dat zich onder de hoogspanningslijn bevindt, zal een lage stroom gaan voeren. Dit is soms voelbaar, bijvoorbeeld door een fiets onder de lijn te parkeren en zachtjes met de vinger over het blanke metaal te strijken. Is het lichaam beter geaard dan de fiets, of andersom, dan is de lekstroom voelbaar.

's Nachts kan men dit ondervinden door een tl-buis omhoog te steken. Deze zal dan zachtjes oplichten.

Tijdelijke portiekenBewerken

Bij het vervangen of trekken van hoogspanningslijnen is het niet mogelijk om te garanderen dat de kabels zich boven een zekere hoogte blijven bevinden. Als de lijnen te laag hangen, kan dit een gevaarlijke situatie creëren, vooral indien er boven autowegen, spoorwegen of waterwegen gewerkt wordt. Op die plaatsen worden tijdelijke houten portieken (portalen) geplaatst om te voorkomen dat de lijnen te laag komen te hangen.

Gezondheidsrisico'sBewerken

Er zijn aanwijzingen voor een oorzakelijk verband tussen de magnetische velden van hoogspanningsleidingen en leukemie en hersentumoren bij kinderen.[1]

Zie ookBewerken

Externe linkBewerken