Grensbaanvak

Een grensbaanvak verbindt het spoorwegnet van twee naastliggende landen. Wat betreft de exploitatie is er veelal sprake van afwijkende regelgeving. De treinbeveiliging kent veelal elementen van beide landen. Om materieel voorzien van ETCS om te laten schakelen tussen de verschillende nationale systemen kunnen op een grensbaanvak STM - STM Transities ingericht worden.

Naast de in het dagelijks taalgebruik gehanteerde term "grensbaanvak" wordt in de verdragen tussen landen gebruikgemaakt van het begrip "spoorweggrensovergang" (Duits: Grenzübergänge der Eisenbahnen, Engels: railway frontier crossings, Frans: franchissements de frontiere par voie ferré).

Voor het SCIC-NRT-tarief worden tot de grenspunten ook stations gerekend waar bepaalde internationale treinen stoppen: Binnen Nederland zijn dat Amsterdam Centraal, Schiphol, Rotterdam Centraal en Utrecht Centraal.

Nederland-DuitslandBewerken

Grenspunt Weener (Gr):

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
20100 RB 57 Stoptrein (Arriva) GroningenGroningen EuropaparkKropswoldeMartenshoekHoogezand-SappemeerSappemeer OostZuidbroekScheemdaWinschotenBad NieuweschansWeener Leer (Ostfriesl) Ook wel Wiederline genoemd. Langdurig geen treinverkeer mogelijk tussen Weener en Leer maar lijnbus 620 door Weser-Ems Bus. Er rijden ook vervangende bussen tussen Groningen en Leer.

Grenspunt Bad Bentheim (Gr) tussen Oldenzaal en Bad Bentheim:

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
140/240 IC 77 Intercity (NS International / DB Fernverkehr) Amsterdam CentraalHilversumAmersfoort CentraalApeldoornDeventerAlmeloHengeloBad BentheimRheineOsnabrück HbfBünde (Westf)Bad OeynhausenMinden (Westf)Hannover HbfWolfsburg HbfStendalRathenowBerlin-SpandauBerlin HbfBerlin Ostbahnhof Rijdt elke twee uur, stopt alternerend te Bünde (Westf) of Bad Oeynhausen en
20350 RB 61 Stoptrein/Regionalbahn (Keolis) HengeloBad BentheimRheineOsnabrück HbfBünde(Westf)Bielefeld Hbf Wiehengebirgsbahn

Grenspunt Gronau (Westf) (Gr):

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
20180 RB 64 Regionalbahn (DB Regio NRW) Münster (Westf) HbfMünster Zentrum NordMünster-HägerAltenbergeNordwaldeSteinfurt-BorghorstSteinfurt-GrottenkampSteinfurt-BurgsteinfurtMetelen LandOchtrupGronau (Westf)GlanerbrugEnschede De EschmarkeEnschede Euregio-Bahn
20250 RB 51 Stoptrein/Regionalbahn (DB Regio NRW) Dortmund HbfDortmund-KirchderneDortmund-DernePreußenLünen HbfBork (Westf)Selm-BeifangSelmLüdinghausenDülmenLette (Kr Coesfeld)Coesfeld (Westf)Rosendahl-HoltwickLegdenAhausEpe (Westf)Gronau (Westf)GlanerbrugEnschede De EschmarkeEnschede Westmünsterland-Bahn Dortmund-Lünen 2x per uur, van/naar Enschede en in het weekend 1x per uur

Grenspunt Emmerich (Gr) (gelegen tussen Zevenaar - en Emmerich:

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
100 ICE 43 Intercity-Express (NS International) [ Amsterdam CentraalUtrecht CentraalArnhem CentraalOberhausen HbfDuisburg HbfDüsseldorf Hbf ] / [ Hannover HbfMinden (Westf)HerfordBielefeld HbfGütersloh HbfHamm (Westf)Hagen HbfWuppertal Hbf ] – Köln HbfSiegburg/BonnFrankfurt (Main) Flughafen FernbahnhofMannheim HbfKarlsruhe HbfOffenburgFreiburg (Breisgau) HbfBasel Bad BfBasel SBB Eén keer per dag tussen Amsterdam en Basel.
120/220 ICE 78 Intercity-Express (NS International) Amsterdam CentraalUtrecht CentraalArnhem CentraalOberhausen HbfDuisburg HbfDüsseldorf HbfKöln HbfFrankfurt (Main) Flughafen FernbahnhofFrankfurt (Main) Hbf Wordt aangevuld door de serie 100 / ICE 43.
400 CityNightLine Amsterdam CentraalUtrecht CentraalArnhem CentraalZürich HB Brig / München Hbf Garmisch-Partenkirchen
20000 RE 19 Regional-Express (Abellio Rail NRW) Arnhem CentraalZevenaarEltenEmmerichPraestMillingen (b Rees)Empel-ReesHaldern (Rheinl)MehrhoogWesel-FeldmarkWeselFriedrichsfeld (Niederrhein)Voerde (Niederrhein)DinslakenOberhausen-HoltenOberhausen-SterkradeOberhausen HbfDuisburg HbfDüsseldorf FlughafenDüsseldorf Hbf Rhein-IJssel-Express

Grenspunt Venlo (Gr):

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
20050 RE 13 Regional-Express (Eurobahn) VenloKaldenkirchenBreyellBoisheimDülkenViersenMönchengladbach HbfNeuss HbfDüsseldorf HbfWuppertal-VohwinkelWuppertal HbfWuppertal-BarmenWuppertal-OberbarmenSchwelmEnnepetal (Gevelsberg)Hagen HbfSchwerte (Ruhr)HolzwickedeUnnaBönenHamm (Westf) Maas-Wupper-Express

Op vrijdagavond (heen) en zondagochtend (terug) rijden ook enkele chartertreinen langs dit grenspunt. Via Venlo rijden ook ICE-treinen Amsterdam - Keulen (-Frankfurt), indien de route via Arnhem-Oberhausen (wegens werkzaamheden enz.) buiten gebruik is. Deze omgeleide ICE stoppen dan ook in Mönchengladbach Hbf.

Grenspunt Herzogenrath (Gr):

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
19800 RE 18 Sneltrein / Regional-Express (Arriva) MaastrichtMeerssenValkenburgHeerlenLandgraafEygelshoven MarktHerzogenrathAachen WestAachen Hauptbahnhof drielandentrein (LIMAX)

Nederland-BelgiëBewerken

HSL-Zuid (spoorlijn 4); grenspunt Hazeldonk (gr) (niet van belang voor het tariefsysteem van de Thalys en de Eurostar):

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
Eurostar 9100 Eurostar (SNCF/NMBS) Amsterdam CentraalRotterdam CentraalBrussel-ZuidLille-EuropeCalais-FréthunAshford InternationalEbbsfleet InternationalLondon St Pancras International Calais, Ashford, Ebbsfleet worden onregelmatig bediend. Rijdt zesmaal per dag, twee treinen vanaf Amsterdam.
9200 IC 35 Intercity direct (NS International) Amsterdam CentraalSchiphol AirportDen Haag HSRotterdam CentraalBredaNoorderkempenAntwerpen-CentraalAntwerpen-BerchemMechelenBrussel-Nationaal-LuchthavenBrussel-NoordBrussel-CentraalBrussel-Zuid/Midi Vier keer per dag van/naar Den Haag HS. Via HSL
Thalys 9300 Thalys (NS International) Amsterdam CentraalSchiphol AirportRotterdam CentraalAntwerpen-CentraalBrussel-ZuidParis Nord Diverse ritten alleen tussen Amsterdam en Brussel
Thalys 9900 Thalys (NS International) Amsterdam CentraalSchiphol AirportRotterdam CentraalAntwerpen-CentraalBrussel-Zuid – [ Lille Europe ] / [ Chambéry-Challes-les-EauxAlbertvilleMoutiers-Salins-Brides-les-BainsAime-La PlagneLandryBourg-Saint-Maurice ] Van december tot maart 1 trein per week naar Bourg-Saint-Maurice.

Spoorlijn 12; grenspunt Roosendaal (gr):

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
S 32 400 S-trein (NMBS) PuursRuisbroek-SauvegardeBoomNielSchelleHemiksemHoboken-PolderAntwerpen-ZuidAntwerpen-BerchemAntwerpen-CentraalAntwerpen-LuchtbalAntwerpen-NoorderdokkenEkerenSint-MariaburgKapellenHeideKijkuitKalmthoutWildertEssenRoosendaal Rijdt niet in het weekend.
S32 2500 S-trein (NMBS) PuursRuisbroek-SauvegardeBoomNielSchelleHemiksemHoboken-PolderAntwerpen-ZuidAntwerpen-BerchemAntwerpen-CentraalAntwerpen-LuchtbalAntwerpen-NoorderdokkenEkerenSint-MariaburgKapellenHeideKijkuitKalmthoutWildertEssen [ – Roosendaal ] In het weekend tot Roosendaal. Stopt op weekdagen niet in Sint-Mariaburg, Kijkuit en Wildert.

Spoorlijn 40, grenspunt Visé (fr):

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
S 43 5300 S-trein (NMBS) MaastrichtMaastricht RandwyckEijsdenWezetBressouxLuik-GuilleminsLuik-JonfosseLuik-PaleisHerstalMilmortLiersGlaaienTongerenBilzenDiepenbeekHasselt Rijdt in het weekend niet tussen Luik-Guillemins en Hasselt.

België-DuitslandBewerken

Grenspunt Aachen Süd (Gr):

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
ICE 79 InterCityExpress (DB Fernverkehr) Brussel-ZuidBrussel-NoordLuik-GuilleminsAachen HbfKöln HbfFrankfurt (Main) Flughafen FernbahnhofFrankfurt (Main) Hbf Rijdt elke twee uur.
Thalys 9400 Thalys (SNCF/NMBS) Paris NordBrussel-ZuidLuik-GuilleminsAachen HbfKöln HbfDüsseldorf HbfDuisburg HbfEssen HbfBochum HbfDortmund Hbf Vijf treinen per dag. Enkele treinen verder naar Dortmund.
L 5000RE 29 L-trein / Regional-Express (NMBS) Aachen HbfHergenrathWelkenraedtDolhain-GileppeVerviers-PalaisVerviers-CentraalPepinsterPepinster-CitéJuslenvilleTheuxFranchimontSpaSpa-Géronstère euregioAIXpress In België als L

België-LuxemburgBewerken

Grenspunt Gouvy (fr):

Grenspunt Sterpenich (fr):

Grenspunt Athus (gr)[1]:

  • Spoorlijn 165 - tussen Aubange en Athus in België en Rodange in Luxemburg gaat de trein de grens over

België-FrankrijkBewerken

Grenspunten: Jeumont (fr), Quévy (fr), Blandain (fr), Tourcoing (fr).[2]

Zie ook TER Nord-Pas-de-Calais.

Luxemburg-FrankrijkBewerken

Grenspunt Bettembourg (fr):

Luxemburg-DuitslandBewerken

Grenspunt Igel (Gr):

DiversenBewerken

Voor de spoorweggrensovergangen tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Bondsrepubliek Duitsland is op 22 september 1966 een Verdrag nummer 9226 ondertekend dat in aanvulling op de bovengenoemde de volgende spoorweggrensovergangen onderscheidt:

Met het Protocol tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Bondsrepubliek Duitsland inzake de gevolgen van de Duitse eenwording voor de bilaterale verdragsrelaties van 25 januari 1994 is dit verdrag voor het huidige Duitsland van toepassing verklaard.

Voor de spoorweggrensovergangen tussen Nederland en België is dit geregeld in Verdrag Nr. 1504 "Overeenkomst tussen het Koninkrijk der Nederlanden en het Koninkrijk België tot regeling der aansluiting van spoorwegen op het grondgebied der beide Rijken" tot stand gekomen te 's-Gravenhage op 9 November 1867 en vastgelegd in tractatenblad 1868-9. In aanvulling op de bovengenoemde zijn er de volgende spoorweggrensovergangen:

Zie ookBewerken

Externe linkBewerken