Folgeren

buurtschap in Drachten, Nederland

Folgeren (Fries: De Folgeren) is een buurtschap ten noorden van Drachten in de gemeente Smallingerland, in de Nederlandse provincie Friesland.

Folgeren
Buurtschap in Nederland Vlag van Nederland
Folgeren (Friesland)
Folgeren
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Smallingerland Smallingerland
Coördinaten 53° 8′ NB, 6° 5′ OL
Overig
Woonplaats (BAG) Drachten
Belangrijke verkeersaders N31
Foto's
Folgeren 12, monumentale boerderij uit 1792 (1966)
Folgeren 12, monumentale boerderij uit 1792 (1966)
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Friesland

GeografischBewerken

Het 'centrum' van de buurtschap ligt rond de kruising van de Folgeralaan met de straat Folgeren en de Kletsterlaan. Aan de zuidwestkant van de oorspronkelijke buurtschap is de wijk De Folgeren gelegen, die vernoemd is naar de buurtschap maar niet in de buurtschap is gelegen. Wel worden zijstraten als de Waterlelie en De Zwanenbloem bij de buurtschap gerekend.

Ook Het Noord en de Fennereed behoren bij de gemeenschap die door de buurtschap wordt gevormd, ook al behoren ze eigenlijk niet tot de buurtschap zelf. Dit geldt ook voor het Drachtster stukje van Nijtap, een buurtschap die tussen Opeinde en Folgeren is gelegen. De oorsprong van de buurtschap ligt aan de andere kant van de N31 aan de Folgeralaan, die tot aan de Folgsterloane loopt. De Folgsterloane behoort niet tot de buurtschap.

GeschiedenisBewerken

De buurtschap werd in 1543 al vermeld als Folgeren, de variant De Folgeren komt later voor evenals Volgeren. De buurtschap kent zijn oorsprong in de Folgera Veenen. De oorspronkelijke veldnaam duidt op een land(erij) dat volgt/aansluit op een ander land, en een land dat slecht van kwaliteit was. Dat heeft het ontstaan van de buurtschap echter dus niet in de weg gestaan.

De buurtschap is op het einde van de negentiende eeuw en in de loop van de twintigste eeuw voor het eerst aanzienlijk gaan groeien. Het lag van oorsprong los van Drachten maar dat groeide nog harder en op den duur geraakten de twee met elkaar vergroeid. Naast de wijk die genoemd is naar de buurtschap, wordt de nieuwbouw van Drachten ook in de noordoostkant binnen de N31 volgebouwd in de 21e eeuw. Ook de buurtschap zelf kent vernieuwing van huizen.

De tramlijnen uit Groningen (later Philipslijn) en Burgum kwamen ooit samen in Folgeren, waar ook de laatste halte voor Drachten was. Een voormalige spoorwegovergang is in 2008 in de bestrating van de weg aangegeven en naast de kruising staan vier speciaal ontworpen spoorweglampen.

VreewijkBewerken

 
Hotel Vreewijk (1932)

'Huize Vreewijk' werd in 1855 als buitenplaats gebouwd door Lambertus Dorhout, oorspronkelijk met een grote achtertuin met bos. De tuin werd door tuinarchitect Lucas Pieters Roodbaard ontworpen in Engelse landschapsstijl. Dorhout was ook eigenaar van de uit 1792 stammende naastliggende boerderij (Folgeren 12) die in de jaren 80 is gerestaureerd en op de lijst van rijksmonumenten in Drachten staat. Nadat in 1916 de laatste in Huize Vreewijk wonende Dorhout was overleden, kwam het buiten na verloop van tijd in handen van de familie Atema, die het liet verbouwen tot hotelaccomodatie en er later een zaal bijbouwde.[1]

In de 20e eeuw was de villa lange tijd een in de wijde omgeving bekende hotel-, conferentie-, dans- en trouwlocatie. Achter Vreewijk lag de danszaal waar eenmaal in de twee weken in het weekend dansavonden werden gehouden, later kon het publiek er wekelijks terecht. Naast Vreewijk liggen de tennisvelden van de in 1922 opgerichte tennisvereniging Drachtster Lawn Tennis Club.[2]

Van de originele villa en het tuinontwerp is niets meer over. Het oude Vreewijk is afgebroken en in 2008 is het nieuwe Vreewijk geopend, een appartementencomplex in de stijl van het oude gebouw.

Frijsteat FolgerenBewerken

 
Oudejaarsstunt Frijsteat Folgeren 2013-14, op de achtergrond het nieuwe Vreewijk.

De buurtschap kent enige bekendheid door de acties van de buurtvereniging 'Frijsteat Folgeren' die in 1963 werd opgericht. De acties gaan met name over het ontvoeren van symbolen. Zo werd door de oudejaarsstuntploeg van de Frijsteat Folgeren het beeld 'Peije' weggenomen uit Drachten en stond op nieuwsjaarsdag in Folgeren.[3] Daarna is het beeld weer teruggeplaatst op zijn plek. Een ander voorbeeld is het wegnemen van de metershoge melkbussen uit het Noord-Brabantse dorp Wouw op 24 december 2016. Rond de jaarwisseling stonden de melkbussen in de tuin van Vreewijk.[4]

  Zie de categorie Folgeren van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.