Europees kampioenschap voetbal 1980

sportseizoen van een voetbalcompetitie

Het Europees kampioenschap voetbal 1980 werd in Italië gespeeld van 11 tot 22 juni 1980. Nederland en België kwalificeerden zich beide voor de hoofdronde. Nederland strandde in de groepsrondes, België behaalde de finale en werd tweede. Duitsland werd Europees kampioen.[1][2]

Europees kampioenschap voetbal 1980
Toernooi-informatie
Gastland Vlag van Italië Italië
Datum 11 – 22 juni 1980
Teams (van 1 confederatie)
Stadions (in 4 gaststeden)
Winnaar Vlag van de Bondsrepubliek Duitsland West-Duitsland (2e titel)
Toernooistatistieken
Wedstrijden 14
Doelpunten 27  (1,93 per wedstrijd)
Toeschouwers 345.463  (24.676 per wedstrijd)
Topscorer(s) Vlag van Duitsland Klaus Allofs
Portaal  Portaalicoon   Voetbal

KwalificatieBewerken

  Zie Europees kampioenschap voetbal 1980 (kwalificatie) voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Land Kwalificatie als Eerdere deelnames aan EK1
  Italië Gastland 1 (1968)
  Engeland Winnaar groep 1 1 (1968)
  België Winnaar groep 2 1 (1972)
  Spanje Winnaar groep 3 1 (1964)
  Nederland Winnaar groep 4 1 (1976)
  Tsjecho-Slowakije Winnaar groep 5 2 (1960, 1976)
  Griekenland Winnaar groep 6 0 (debuut)
  West-Duitsland Winnaar groep 7 2 (1972, 1976)
1 Een vetgedrukt jaartal betekent een kampioenschap tijdens dat toernooi

Nederland en BelgiëBewerken

Voor de eerste keer kwalificeerden zowel België als Nederland zich voor de eindronde. De kwalificatie van België begon moeizaam met vier gelijkspellen en het had de kwalificatie niet meer in eigen hand. Door de overige vier wedstrijden te winnen én gunstige uitslagen in andere duels lukte de kwalificatie toch, ten koste van onder andere Portugal en Schotland. Nederland kwalificeerde zich op het nippertje. In de slotwedstrijd moest het in en van Oost-Duitsland winnen om zich te plaatsen. Maar na 33 minuten keek het in Leipzig al tegen een 2-0-achterstand aan. Oranje toonde veerkracht en wist de wedstrijd alsnog met 2-3 te winnen. Een groot succes was het toernooi niet: de wedstrijden werden (buiten de wedstrijden van het Italiaanse team) zeer slecht bezocht en de kwaliteit van het vertoonde spel was zeer pover. Vlak voor het toernooi was er een toto-schandaal in het Italiaanse voetbal, een speler als Paolo Rossi was geschorst voor twee jaar en de tendens in het voetbalgekke land was negatief. Twee landen zorgden voor positief voetbal en haalden de finale: een vernieuwd West-Duitsland met Karl-Heinz Rummenigge, Hansi Müller, Karlheinz Förster en Bernd Schuster als opvallende spelers en België, dat als complete outsider Europa verbaasde met een finale-plaats.

StadionsBewerken

De eindronde werd gespeeld in vier stadions.

Rome Napels Turijn Milaan
Stadio Olimpico
Capaciteit: 86.500
Stadio San Paolo
Capaciteit:72.800
Olympisch Stadion
Capaciteit: 50.000
Stadio Giuseppe Meazza
Capaciteit:85.700
3 groepswedstrijden
Finale
3 groepswedstrijden
Troostfinale
3 groepswedstrijden 3 groepswedstrijden

ScheidsrechtersBewerken

GroepsfaseBewerken

 
Deelnemende landen

PotindelingBewerken

De loting vond plaats op woensdag 16 januari 1980 in Rome. Oorspronkelijk was er een vrije loting gepland, waarbij elke groepsindeling mogelijk was.[3] De UEFA besloot echter een dag voor de loting om vier landen een beschermde status te geven, op basis van de resultaten in de laatste jaren. Behalve gastland Italië waren ook Engeland, Nederland en West-Duitsland geplaatst in Pot 1. Titelverdediger Tsjechoslowakije kwam terecht in Pot 2.[4] Dit was - tot aan het EK 2020 - de laatste keer dat de titelhouder buiten Pot 1 werd ingedeeld.[5]

Pot 1 Pot 2
  Italië (gastland)
  Engeland
  Nederland
  West-Duitsland
  Tsjecho-Slowakije (titelhouder)
  Spanje
  België
  Griekenland

Toernooi-opzetBewerken

Er werd gespeeld in twee poules van vier landen waarbij de poulewinnaars direct naar de finale gingen, de nummers twee gingen naar de wedstrijd om de derde plaats, de laatste keer dat een dergelijke troostfinale op het Europees kampioenschap werd gehouden.

Groep ABewerken

De tendens van het toernooi was gezet in de eerste wedstrijd van het toernooi: slechts 11.000 toeschouwers in Rome zagen West-Duitsland en Tsjecho-Slowakije de herhaling van de EK-finale van 1976 spelen. Het was een uitermate saaie wedstrijd met als enige hoogtepunt het doelpunt van Karl-Heinz Rummenigge. In Napels worstelde het anders altijd zo avontuurlijke Nederlands elftal met zichzelf en het verrassend gekwalificeerde Griekenland. Opvallend was de basisplaats van Martien Vreijsen, een aanvaller van NAC Breda, die anoniem de wedstrijd speelde en in de rust gewisseld werd. Nederland won slechts door een omstreden strafschop, die door Kees Kist benut werd.

Zowel Nederland als West-Duitsland grepen in voor de tweede wedstrijd, maar alleen Duitsland had succesvolle ingrepen. De artiest Bernd Schuster verving de krachtpatser Hans-Peter Briegel en het middenveld van Nederland werd compleet overlopen. Zijn ploeggenoot bij 1.FC Köln Klaus Allofs scoorde drie keer, twee keer na een voorzet van Schuster. In de slotfase kwam Nederland terug in de wedstrijd tot 2-3, maar een gelijkspel zat er niet in. Opvallend was, dat de nog jonge invaller Lothar Matthaeus zijn debuut maakte en een strafschop veroorzaakte. Ook die was zeer omstreden: Ben Wijnstekers wordt buiten het zestienmetergebied neergelegd.[6] West-Duitsland was nu zeker van de finale en Tsjecho-Slowakije en Nederland moesten uitmaken welke ploeg mocht spelen om de derde plaats. Voor 12.000 toeschouwers in Milaan eindigde het duel op 1-1 en dat was genoeg voor de Tsjechen. In de 87e minuut scoort Michel van de Korput, maar het doelpunt wordt afgekeurd wegens buitenspel. Het is nog zeer de vraag of dat terecht is, maar de kranten houden zich een dag later veel meer bezig met het teleurstellende toernooi als geheel.[7] Het was het einde van een roemrucht Nederlands tijdperk.

Land Wed Win Gel Ver DV DT +/− Pnt
  West-Duitsland 3 2 1 0 4 2 2 5
  Tsjecho-Slowakije 3 1 1 1 4 3 1 3
  Nederland 3 1 1 1 4 4 0 3
  Griekenland 3 0 1 2 1 4 -3 1



11 juni 1980
«onderlinge duels»
17:45 (UTC+2)
Tsjecho-Slowakije   0 – 1   West-Duitsland Stadio Olimpico, Rome
Toeschouwers: 11.059
Scheidsrechter: Alberto Michelotti (  Italië)
Rummenigge   57'

11 juni 1980
«onderlinge duels»
20:30 (UTC+2)
Nederland   1 – 0   Griekenland Stadio San Paolo, Napels
Toeschouwers: 14.990
Scheidsrechter: Adolf Prokop (  Duitsland)
Kist   65' (pen.)

14 juni 1980
«onderlinge duels»
17:45 (UTC+2)
West-Duitsland   3 – 2   Nederland Stadio San Paolo, Napels
Toeschouwers: 26.546
Scheidsrechter: Robert Wurtz (  Frankrijk)
Allofs   20'  60'  65' Rep   79' (pen.)
W. Van de Kerkhof   85'

14 juni 1980
«onderlinge duels»
20:30 (UTC+2)
Griekenland   1 – 3   Tsjecho-Slowakije Stadio Olimpico, Rome
Toeschouwers: 4.726
Scheidsrechter: Patrick Partridge (  Engeland)
Anastopoulos   14' Panenka   6'
Vízek   26'
Nehoda   63'

17 juni 1980
«onderlinge duels»
17:45 (UTC+2)
Nederland   1 – 1   Tsjecho-Slowakije Stadio Giuseppe Meazza, Milaan
Toeschouwers: 11.889
Scheidsrechter: Hilmi Ok (  Turkije)
Kist   59' Nehoda   16'

17 juni 1980
«onderlinge duels»
20:30 (UTC+2)
Griekenland   0 – 0   West-Duitsland Stadio Comunale, Turijn
Toeschouwers: 13.901
Scheidsrechter: Brian McGinlay (  Schotland)

Groep BBewerken

Het Italiaanse voetbal stond in 1980 in rep en roer door het "toto-schandaal", verschillende wedstrijden waren beïnvloed door "match-fixing" en verschillende spelers werden beschuldigd. Voornaamste verdachte was de spits van het Italiaanse elftal Paolo Rossi van Perugia, die voor drie jaar werd geschorst (later terug gedraaid naar twee). Het Italiaanse team stond zwaar onder druk en het frisse voetbal van het WK 1978 in Argentinië was weg. Italië kon nauwelijks scoren en leunde op hun keiharde defensie. Tegen Spanje bleef het 0-0 en van Engeland werd pas vlak voor tijd gewonnen door een goal van Tardelli.

België was de outsider van de groep, maar verbaasde Europa met fris aanvallend spel. Tegen Engeland sleepte het land een 1-1 gelijkspel uit het vuur, de gelijkmaker werd gescoord door Jan Ceulemans, de energieke middenvelder van Club Brugge. De wedstrijd werd ontsierd door hevige rellen in de Engelse vakken en de politie gebruikte traangas om de orde te herstellen. De wedstrijd moest gestaakt worden, omdat keeper Ray Clemence betraande ogen had. Vervolgens versloeg België Spanje met 2-1 door goals van de rechtsback Erik Gerets en aanvoerder Julien Cools. België had nu genoeg aan een gelijkspel tegen Italië om de finale te halen. In Rome lukte het doelpuntloos gelijk te spelen dankzij de uitblinkende doelman Jean-Marie Pfaff, een zuivere strafschop werd over het hoofd gezien en Italië raakte gefrustreerd en leefde zich uit in hard spel.

Land Wed Win Gel Ver DV DT +/− Pnt
  België 3 1 2 0 3 2 1 4
  Italië 3 1 2 0 1 0 1 4
  Engeland 3 1 1 1 3 3 0 3
  Spanje 3 0 1 2 2 4 -2 1

12 juni 1980
«onderlinge duels»
17:45 (UTC+2)
België   1 – 1   Engeland Stadio Comunale, Turijn
Toeschouwers: 15.186
Scheidsrechter: Heinz Aldinger (  Duitsland)
Ceulemans   29' Wilkins   26'

12 juni 1980
«onderlinge duels»
20:30 (UTC+2)
Spanje   0 – 0   Italië Stadio Giuseppe Meazza, Milaan
Toeschouwers: 46.816
Scheidsrechter: Károly Palotai (  Hongarije)

15 juni 1980
«onderlinge duels»
17:45 (UTC+2)
België   2 – 1   Spanje Stadio Giuseppe Meazza, Milaan
Toeschouwers: 11.430
Scheidsrechter: Charles Corver (  Nederland)
Gerets   17'
Cools   65'
Quini   36'

15 juni 1980
«onderlinge duels»
20:30 (UTC+2)
Engeland   0 – 1   Italië Stadio Comunale, Turijn
Toeschouwers: 59.646
Scheidsrechter: Nicolae Rainea (  Roemenië)
Tardelli   79'

18 juni 1980
«onderlinge duels»
17:45 (UTC+2)
Spanje   1 – 2   Engeland Stadio San Paolo, Napels
Toeschouwers: 14.440
Scheidsrechter: Erich Linemayr (  Oostenrijk)
Dani   48' (pen.) Brooking   19'
Woodcock   61'

18 juni 1980
«onderlinge duels»
20:30 (UTC+2)
Italië   0 – 0   België Stadio Olimpico, Rome
Toeschouwers: 42.318
Scheidsrechter: António Garrido (  Portugal)

In vergelijking met vier jaar geleden haalden opnieuw West Duitsland en Tsjecho-Slowakije de laatste vier, België en Italiē namen de plaatsen van Joegoslavië en Nederland in.

TroostfinaleBewerken


21 juni 1980
«onderlinge duels»
20:30 (UTC+2)
Tsjecho-Slowakije   1 – 1*   Italië Stadio San Paolo, Napels
Toeschouwers: 24.652
Scheidsrechter: Erich Linemayr (  Oostenrijk)
Jurkemik   54' Graziani   73'
  Strafschoppen  
Masný  
Nehoda  
Ondruš  
Jurkemik  
Panenka  
Gögh  
Gajdůšek  
Kozák  
Barmoš  
9 – 8   Causio
  Altobelli
  Baresi
  Cabrini
  Benetti
  Graziani
  Scirea
  Tardelli
  Collovati

* Er werd geen verlenging gespeeld.

FinaleBewerken

  Zie Finale Europees kampioenschap voetbal 1980 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

22 juni 1980
«onderlinge duels»
20:30 (UTC+2)
België   1 – 2   West-Duitsland Stadio Olimpico, Rome
Toeschouwers: 47.864
Scheidsrechter: Nicolae Rainea (  Roemenië)
Vandereycken   75' (pen.) Hrubesch   10'  88'
UEFA Europees kampioenschap voetbal
Winnaar 1980
  
 
WEST-DUITSLAND
2de titel

DoelpuntenmakersBewerken

3 doelpunten
2 doelpunten
1 doelpunt