Hoofdmenu openen

Dr. W. Hupkesbrug

brug in Gelderland

De Dr. W. Hupkesbrug is een vakwerkbrug over de Waal op Rkm 933,5 in de Gelderse gemeenten Neerijnen en Zaltbommel, in het baanvak Utrecht – 's-Hertogenbosch. Deze spoorbrug is vernoemd naar Willem Hupkes, voormalig directeur van de Nederlandse Spoorwegen en verzetsstrijder.

Dr. W. Hupkesbrug
Bommelse Brug en Dr. W. Hupkesbrug in 1987
Bommelse Brug en Dr. W. Hupkesbrug in 1987
Algemene gegevens
Locatie Zaltbommel
Coördinaten 51° 49′ NB, 5° 16′ OL
Overspant Waal
Lengte totaal 863 m
Breedte 15 m
Doorvaarthoogte 17,3 m
Doorvaartbreedte 119,75 m
Aantal sporen 2
Langste overspanning 125 m
Beheerder ProRail
Bouw
Opening 1869
Gebruik
Huidig gebruik treinverkeer
Spoorlijn Spoorlijn Utrecht - Boxtel
Architectuur
Type vakwerkbrug
Materiaal ijzer, staal, metselwerk, steen
Dr. W. Hupkesbrug (Gelderland (hoofdbetekenis))
Dr. W. Hupkesbrug
Portaal  Portaalicoon   Verkeer & Vervoer

De brug is gemaakt van ijzer en staal en is geopend op 31 oktober 1869.[1] De brug telt 10 pijlers op een lengte van 863 meter en is 15 meter breed. De drie overspanningen over het zomerbed van de rivier zijn 125 meter lang. De acht overspanningen in het winterbed staan alle aan de Waardenburgse kant en meten 61 meter. De pijlers zijn van metselwerk met een stenen bekleding. In het eerste jaar reden treinen vanuit het noorden slechts tot aan Hedel; pas na voltooiing van de Hedelse spoorbrug over de Maas was 's-Hertogenbosch rechtstreeks per trein bereikbaar vanuit Utrecht.[1]

Stond de 19e eeuw vooral in het teken van de ontwikkeling en aanleg van spoorwegen, zo kwamen in de 20e eeuw de autowegen geleidelijk tot stand. Ten westen van de spoorbrug werd in 1933 de Bommelse Brug gebouwd, eveneens een vakwerkbrug, waar het verkeer van de Rijksweg 2 overheen reed. Deze werd in 1996 vervangen door de modernere Martinus Nijhoffbrug.

Pieter OosterhuisBewerken

De Amsterdamse fotopionier Pieter Oosterhuis documenteerde de aanleg van meerdere Nederlandse waterbouwkundige werken, waaronder de Hupkesbrug en ook de eerstvolgende grote spoorbrug in de richting Utrecht, de Kuilenburgse spoorbrug over de Lek bij Culemborg. De bouw van de pijlers voor de Waalbrug is vastgelegd in de zomer waarin de Kuilenburgse brug voltooid en geopend werd.

AfbeeldingenBewerken

Zie ookBewerken

Volgende brug stroomafwaarts:
Bommelse Brug (A2, reeds gesloopt)
Lijst van bruggen over de Waal Volgende brug stroomopwaarts:
Prins Willem-Alexanderbrug (N323)