Hoofdmenu openen

De Reek (waterpoort)

Rijksmonument op Resten Aldenhofpark

De Reek is een nog bestaande waterpoort die de rivier de Jeker overspant in de Nederlandse stad Maastricht. De poort ligt aan de zuidzijde van de binnenstad in het Jekerkwartier aan het uiteinde van de Heksenstraat, Heksenhoek genaamd, en aan de rand van het Stadspark. Vlak achter de waterpoort bevond zich de Weyermolens / De Reek en vlak voor de poort een sluis om het water te stuwen.

De Reek
Tweede middeleeuwse stadsmuur met De Reek (15)
Tweede middeleeuwse stadsmuur met De Reek (15)
Locatie Maastricht-Jekerkwartier, Stadspark
Oorspr. functie waterpoort
Start bouw 14e eeuw?
Monumentstatus rijksmonument
Monumentnummer 28014
Afbeeldingen
Maastricht - rijksmonument 28014 - resten stadsmuur Aldenhofpark 20110505.jpg
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde

De waterpoort is onderdeel van de tweede middeleeuwse omwalling van de vestingwerken van Maastricht en is een rijksmonument.[1] De poort heeft een poterne om in oorlogstijd ook de sluiswerken te kunnen bedienen en onderhoud te kunnen plegen.

GeschiedenisBewerken

Het is niet bekend wanneer de waterpoort precies gebouwd is, maar in de 13e eeuw was de Jeker hier al gekanaliseerd, zodat het water de grachten kon voeden. De waterpoort werd pas in 1465 voor het eerst genoemd.[2] 'Reek' is de Maastrichtse naam voor een valhek dat in een poort neergelaten kan worden.[3]

In 1486 kreeg de waterpoort een valhek.[4]

In 1550 bouwde men een stenen boog over de Jeker. In 1552 verlaagde men waarschijnlijk de torens aan beide zijden, waarbij ze werden opgevuld met aarde om zo beter bestand te zijn tegen het nieuwe geschut.[4]

In 1674 werd voor de poort een sluis aangebracht, de Grote of Bonnefantensluis, die in 1766 werd vernieuwd. Hierdoor was het mogelijk het water van de Jeker naar de buitenwerken aan de zuidzijde van de stad (de Kommen) om te leiden.[5]

In 1959 werd de oostelijke toren in oorspronkelijke staat teruggebracht na eerder deels te zijn afgebroken.[4]

In 1987-'89 werden de muurwerken vanaf De Reek tot aan de Sint-Pieterspoort gerestaureerd.[4]

Zie ookBewerken

Bronnen en referentiesBewerken