COVID-19-vaccin

Esculaap Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.

Een COVID-19-vaccin is een hypothetisch vaccin tegen het SARS-CoV-2-virus, dat COVID-19 veroorzaakt. Hoewel er nog geen klinische testen gedaan zijn met vaccins, zijn er meerdere pogingen gaande om een dergelijk vaccin te ontwikkelen. Tegen einde februari 2020 zei de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) dat het geen vaccin verwachtte binnen de 18 maanden.[1] De Coalition for Epidemic Preparedness Innovations (CEPI) – die een fonds van 2 miljard dollar verzamelt voor snelle investering en ontwikkeling van vaccinkandidaten [2] – gaf in april aan dat een vaccin beschikbaar zou kunnen zijn onder een noodprotocol in minder dan 12 maanden tegen begin 2021.[3]

In december 2019 werd de ziekte voor het eerst ontdekt, en sinds januari 2020 is SARS-CoV-2 geïdentificeerd als de oorzaak van Covid-19. Hierop volgde een internationale reactie om de uitbraak tegen te gaan, en om een preventief vaccin te ontwikkelen. Door de snelle verspreiding ontstonden internationale samenwerkingen en overheidsmaatregelen om op verkorte termijn vaccins aan te maken.

Een vaccin voor een besmettelijke ziekte is nog nooit eerder ontwikkeld geweest in minder dan twee jaar, en er bestaat geen eerder vaccin tegen een coronavirusinfectie.[4]

In mei 2020 waren 159 vaccinkandidaten in ontwikkeling, waarvan zeven in Fase I (eerste tests op mensen), en vijf in Fase II (tests op biologische activiteit).[5][6]

De universiteit van Oxford heeft als een van de eerste ter wereld een vaccin klaar tegen het coronavirus dat getest kan worden op mensen.[7]

Het farmaceutische bedrijf Janssen Vaccines in Leiden maakte in juni 2020 bekend veelbelovende dierexperimenten te hebben verricht. Het bedrijf doet onderzoek aan een door genetische manipulatie verkregen stof die als vaccin zou kunnen dienen. Vanwege de Nederlandse regelgeving worden tests in de VS en België uitgevoerd. Eerder is de gebruikte techniek toegepast bij ebola en hiv. Het bedrijf beschikt over veel kapitaal en een grote productiecapaciteit. In juni besloten Nederland, Frankrijk, Duitsland en Italië een bestelling te plaatsen bij het farmaceutisch bedrijf AstraZeneca dat samen met de Universiteit van Oxford een vaccin ontwikkelt.

TechnologieBewerken

In april werd gemeld door wetenschappers van CEPI dat 10 verschillende technologieën in onderzoek en ontwikkeling zijn om een werkend vaccin aan te maken. Enkele belangrijke pistes die onderzocht worden zijn[8]:

  • nucleïnezuur (DNA en RNA) (vaccinkandidaat: Moderna, mRNA-1273)
  • virale vector (vaccinkandidaat: CanSino Biologics, adenovirus type 5-vector)
  • virusachtig deeltje betrokken in DNA-replicatie (vaccinkandidaat: Shenzhen Geno-Immune Medical Institute, LV-SMENP)
COVID-19: Vaccintechnologieën
Mei 2020
Moleculair platform Totaal aantal kandidaten

(159 uit meerdere bronnen[5][6])

Aantal kandidaten met proeven op mensen
(^ in Fase II)
Niet replicerende virale drager
15
2 ^
RNA-gebaseerd
19
2
DNA-gebaseerd
11
1
Inactief virus
7
2
Ongedefinieerd
36
4
Proteïne-subunit
47
1
Replicerende virale drager
13
0
Virusachtig deeltje
7
0
Levend verzwakt virus
3
0
Replicerende bacteriële drager
1
0

Zie ookBewerken