Hoofdmenu openen

Brandaris (vuurtoren)

vuurtoren op Terschelling

De Brandaris is een vuurtoren op Terschelling, en tevens de oudste nog werkende vuurtoren van Nederland.

Brandaris
Brandaris vuurtoren Terschelling 01.jpg
Plaats West-Terschelling
Coördinaten 53° 22′ NB, 5° 13′ OL
Status actief
Start bouw 1593
Opening 1594
Architect Pieter Albertsz. Clock
Eigenaar Rijkswaterstaat
Karakter 1 schittering per 5 seconde
0,3 sec. licht, 4,7 sec. donker
Monumentstatus rijksmonument sinds 1965
Lichtenlijst 2080
BA B0904
NGA 114-9980
Monumentnummer 35032
Bouwwerk
Hoogte 52,5 m
Vorm vierkant
Kleur geel
Bouwmateriaal baksteen
Uitrusting
Lichtpatroon FlW 5s.gif Fl W 5s
Lichthoogte 55 m boven zeeniveau
Lichtsterkte 3.500.000 cd
Nominale dracht 29 zeemijl
Lens draaiend dubbele Fresneloptiek
Radar ja, sinds 1979
Bemand 24 uur per dag
Brandaris (vuurtoren) (Friesland (hoofdbetekenis))
Brandaris (vuurtoren)

De naam is een afleiding van Sint Brandarius, een heilige waarnaar het huidige dorp West-Terschelling in de Middeleeuwen was vernoemd. Sommige mensen denken dat de naam is afgeleid van Sint-Brandaan, een zeevarende heilige, maar dat is nooit bewezen.

De eerste Brandaristoren werd in 1323 gebouwd, om voor schepen, op weg naar Amsterdam, via de Zuiderzee, de nauwe opening tussen Vlieland en Terschelling te markeren. Een goede markering was nodig omdat de Waddeneilanden veel op elkaar lijken gezien vanuit de Noordzee. De Hanzestad Kampen betaalde mee aan de eerste vuurtoren.[1]

Het eiland Terschelling verplaatste zich geleidelijk, waardoor de eerste Brandaris omstreeks 1570 in zee stortte. Het heeft tot 1592 geduurd voordat men aan de constructie van een tweede toren begon, maar deze stortte in voordat hij klaar was, doordat er slechte bouwmaterialen waren gebruikt.

De huidige toren was gereed in 1594. In 1837 werd de Brandaris verbouwd om als eerste Nederlandse vuurtoren een draaiende fresnellens te kunnen dragen. De trapkoker en het lichthuis zijn in dat jaar aangebracht. Elektrificatie volgde in 1907. Hiervoor werd een jaar eerder aan de noordzijde van de toren een machinehuis gebouwd. Dit gebouw werd in 1982 afgebroken. De lamp met elektrische aandrijving werd in 1920 geïnstalleerd. In 1977 kreeg de vuurtoren een lift en een radarantenne. Het licht is nu volkomen automatisch.

Door inwerking van weer en wind en zoute zeelucht is regelmatig onderhoud aan de Brandaris noodzakelijk. In 2010 is de toren in opdracht van Rijkswaterstaat geheel opnieuw gevoegd. De toren heeft speciale vogelverlichting om te voorkomen dat vogels er tegenaan vliegen.

FotogalerijBewerken

TrouwenBewerken

De eerste verdieping is een van de locaties die door de gemeente Terschelling is aangewezen als ruimte voor het voltrekken van huwelijken. De locatie is enkel bereikbaar via de stenen wenteltrap.

Zie ookBewerken

Externe linkBewerken