Hoofdmenu openen
Dhamma wiel

Boeddhisme

Concepten
Geschiedenis
Stromingen
Geschriften
Tempels
Devotie
Per land
Termen
Van A tot Z
Dhamma wiel

Het Boeddhisme is ontstaan uit de leer van de Boeddha, en leeft voort in de boeddhistische gemeenschap. Boeddhisten streven naar verlichting, de verlossing van het lijden door het zien van de werkelijkheid zoals ze is: veranderlijk en onbestendig.

Inhoud

StromingenBewerken

De huidige drie boeddhistische hoofdstromingen zijn het Theravada, Mahayana en Vajrayana.

  • Theravada is de oudste school en houdt zich voornamelijk met de geschriften bezig en de bevrijding van het individu en is voornamelijk verspreid naar Zuidoost-Azië.
  • Mahayana is ook bekend als het "grote voertuig" en richt zich op verlossing voor iedereen en is voornamelijk verspreid naar het noorden, zoals China en Japan.
  • Vajrayana is ook bekend als het "diamanten voertuig" of tantrisch boeddhisme, en is een onderdeel van het Mahayana. Dit is de meest esoterische school en is voornamelijk verspreid naar Tibet en de landen daaromheen, maar wordt ook gevonden in China en Japan.

Overzicht boeddhistische geschiedenisBewerken

Overzicht van de belangrijkste stromingenBewerken

Binnen deze boeddhistische stromingen kunnen verschillende scholen (sekten en tradities) onderscheiden worden.

 

Feitelijk is de term Hinayana hier incorrect. Dit is een term die het Mahayana aan niet-Mahayana scholen heeft gegeven. De koppen in dit schema zijn dientengevolge alleen terug te vinden in de boeken van het Mahayana. Het Theravada Boeddhisme is geen Hinayana!

TheravadaBewerken

Het Theravada-boeddhisme is de enige overgebleven school van de oudste boeddhistische scholen. Het Theravada heeft zich verspreid over zuidoost Azie.

Geschiedenis van het TheravadaBewerken

Indiaas boeddhisme

Theravada

Sri LankaBewerken

In Sri Lanka staan zowel de suttas als de Abhidhamma en Visuddhimagga in hoog aanzien.

ThailandBewerken

In Thailand ligt de nadruk vaak op de leer uit de suttas, en spelen de commentariële geschriften een relatief ondergeschikte rol..

Myanmar (Birma)Bewerken

In Myanmar is er een grote nadruk op commentariële geschriften als de Abhidhamma en Visuddhimagga.

BangladeshBewerken

Bangladesh kent de volgende stromingen:

MahayanaBewerken

Het Mahayana (Grote Voertuig) is ontstaan in de eerste eeuw CE in India, vanuit de historische Mahāsamghika school (sinds 383 v.Chr.)).

Geschiedenis van het MahayanaBewerken

De belangrijkste filosofische scholenBewerken

Het Mahayana-boeddhisme kent twee filosofische scholen die zeer bepalend zijn geweest in het boeddhisme, en een stroming die geen specifieke school vormt, maar wel invloedrijk is.

Scholen in ChinaBewerken

China heeft een rijk boeddhistisch verleden:

Zuiver-land boeddhisme

Yogacara-Madhyamaka

Soetra-scholen

Ch'an

Scholen in JapanBewerken

In Japan komen de volgende scholen voor:

Zen

VajrayanaBewerken

Vajrayana (Diamanten Voertuig) is ook bekend onder de namen Mantrayana en Tantrayana. Vanaf circa tweede eeuw, vroege boeddhistische tantra-beoefening in India vanuit de Madhyamaka en Yogacara scholen: vanaf circa 300 n.Chr. in India, o.a. naar China, Bengalen, Assam en Uddiyana).

Geschiedenis van het VajrayanaBewerken

Vajrayana scholenBewerken

China'

  • Chen-yen (of Mi-tsung, China vanuit India, vanaf circa 660)

Japan

  • Shingon (Japan, vanaf 9e eeuw, via Chinese Chen-yen)

Tibet

Overzicht van de Tibetaanse scholenBewerken

 

Westers boeddhismeBewerken

In de USA, Europa en Australië zijn Theravada, Tibetaans boeddhisme en Zen vertegenwoordigd. Er zijn formele lineages die verbonden zijn met de landen van herkomst, maar er lijken ook nieuwe vormen van leken-boeddhisme te ontstaan die klassieke boeddhistische leerstellingen combineren met westerse psychologische en romantische opvattingen.

Zie ookBewerken

Verder lezenBewerken

  • Schumann, Hans Wolfgang (2007), Boeddhisme. Stichter, scholen en systemen. Rotterdam: Asoka
  • Harvey, Peter (1995), Buddhism. Teachings, history and practices. Cambridge: Cambridge University Press.

ReferentiesBewerken

  1. Snelling, John (1987), The Buddhist Handbook. A Complete Guide to Buddhist Teaching and Practice. London: Century Paperbacks