Aosta

Italiaanse gemeente

Aosta (Frans: Aoste, Arpitaans: Aoûta of Veulla) is de hoofdstad van de autonome Italiaanse regio Aostavallei, waar gedeeltelijk Arpitaans gesproken wordt. Frans is er een erkende taal. De stad ligt op 583 meter hoogte en heeft ongeveer 34.000 inwoners. Het is een oude Romeinse stad met restanten van een forum, een amfitheater en stadsmuren met poorten. Geografisch bevindt Aosta zich aan de Italiaanse kant van de Mont Blanctunnel, midden tussen de hoogste bergen van Westelijk Europa, zoals de Mont Blanc, de Matterhorn, de Monte Rosa en de Gran Paradiso.

(it) Aosta / (fr) Aoste
Stad in Italië Vlag van Italië
Wapen van gemeente
Aosta (Italië)
Aosta
Situering
Regio Aostavallei (VAO)
Coördinaten 45° 44′ 0″ NB, 7° 19′ 0″ OL
Algemeen
Oppervlakte 21,4 km²
Inwoners (31 dec. 2013) 34.901
(1631 inw./km²)
Hoogte 583 m
Overig
Postcode 11100
Netnummer 0165
Aangrenzende gemeenten Charvensod, Gignod, Gressan, Pollein, Roisan, Saint-Christophe, Sarre
Beschermheilige San Grato (it.)
Saint Grat (fr.)
Naam inwoner aostani (it.)
aostois (fr.)
veullatsou (patois)
ISTAT-code 007003
Website comune.aosta.it
Detailkaart
Locatie van (it) Aosta / (fr) Aoste in
Locatie van (it) Aosta / (fr) Aoste in
Foto's
Panorama van Aosta uit noordoosten
Panorama van Aosta uit noordoosten
Portaal  Portaalicoon   Italië

Dwars door het dal stroomt de Dora Baltea ((fr) Doire Baltée) die wordt gevoed door de enorme gletsjers van de Mont Blanc en de Gran Paradiso. Mont Émilius rijst hoog boven de stad uit (3559 meter).

GeschiedenisBewerken

 
Triomfboog van Augustus
 
Romeins poortje bij het amfitheater

Reeds in de oudheid bewoonde een megalithische bevolking het gebied, dat werd overgenomen door de Salassi ((fr) Salasses), een Kelto-Ligurische stam. Ze werden in 25 voor Christus verslagen door keizer Augustus en zijn bereden legioenen en er werd een stad gesticht met zijn naam: Augusta Prætoria Salassorum - nu afgesleten tot Aosta. Na het jaar 11 v.Chr. werd het de hoofdstad van de provincie Grajische Alpen. Na eeuwen van keizerlijke overheersing en kerstening wist Aosta dankzij de Alpen en haar stadsmuren met succes invasies af te slaan. De Franken van Pepijn de Korte bereikten de stad eenmaal om de Longobarden Italië uit te slaan. Na het jaar 888 ontstond het Italiaanse rijk van Arduin van Ivrea en Berengarius I van Friuli. De geboorte van het rijk van Savoye met als hoofdstad Chambéry bracht de stad uiteindelijk in de Italiaanse unie.

ToerismeBewerken

De streek kent rode wijnen en het Nationaal park Gran Paradiso er niet ver vandaan. Aosta biedt vele sportieve en recreatieve mogelijkheden zoals trektochten door de bergen, kajakken, kanovaren, hydrospeed, raften, rotsklimmen (in/outdoor), tennis enzovoort.

Door de streek loopt de middeleeuwse weg en pelgrimsroute Via Francigena.

BezienswaardighedenBewerken

  • De Boog van Augustus 25 v.Chr. aan de oostelijke poort
  • De stadspoort van Augusta Prætoria uit de 1e eeuw voor Chr.
  • Het Romeinse amfitheater
  • De 12e-eeuwse kathedraal
  • Het Émile-Chanoux-plein met het neoclassicistische stadhuis uit 1839
  • Archeologisch museum
  • Het collegiale kerk Sint-Ursus (Frans: Collégiale de Saint-Ours) met klokkentoren uit 1131
  • De Romeinse cryptoporticus, ondergrondse galerijen ten noorden en onder de kathedraal, vergelijkbaar met het Forum van Trajanus in Rome. Waarschijnlijk was dit een bestuurlijk en commercieel centrum. Twee gangen van 130 en 90 meter zijn voor het publiek toegankelijk.

GeborenBewerken

GalerijBewerken

Zie ookBewerken

Externe linksBewerken

  Zie de categorie Aosta - Aoste van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.